ABD´nin süper güç olma çağı bitiyor mu?
İngiltere medyası, ABD´nin Afganistan´dan çekilmesinin ABD çağının bittiğinin göstergesi olduğunu yazdı. Peki bu iddialar gerçeği ne kadar yansıtıyor?
Tarih: 17.1.2022 14:54:18/ 106okunma / 0yorum

 

İngiliz gazeteci David Hearst, Middle East Eye´ın internet sitesinde kaleme aldığı analizinde ABD´nin siyasi hataları nedeniyle gerilediğini, ´Amerikan Çağı´nın sona erdiğini ve bunun en çok 2021 yılında aşikar olduğunu savundu.

Hearst´e göre 2021´de ABD Başkanı Joe Biden acı bir hasat aldı. Bu sadece onun suçu değil, kendisinden önceki 4 başkanın da (Clinton, Bush, Obama, Trump) mirasıydı.

Biden, Obama döneminde başkan yardımcısı olduğundan bu mirasın sorumluluğuna dâhil. Aynı sebeple de Obama döneminin hatalarını göremiyor.

Güç zehirlenmesi mi yaşanıyor?

Hearst yazısında, Sovyet sonrası dönemdeki her ABD başkanın, gücün kendisine ait olduğu inancına sahip olduğunu söyledi.

Dünyanın en büyük, en donanımlı ve en hareketli silahlı kuvvetinin başkomutanıydı, yıkıcı saldırılar düzenleyebilen bir kuvvetti, 80 farklı ülkedeki yüzlerce askeri üssü kontrol ediyordu. Ayrıca dünyanın rezerv para birimine sahipti, bu nedenle artık kuralları koyabileceğine inanıyordu.

Hearst, ABD´nin 30 yıl önce 1991´de Soğuk Savaş´ı kazandığında gücünün zirvesine eriştiğini ve güç zehirlenmesiyle büyük hatalar yapmaya başladığını söylüyor.

ABD´yi gerileten şeyin de bu hataları olduğunu ve eğer bu hatalar sürerse ABD çok daha gerileyeceğini öngörüyor.

Konuyla ilgili açıklamaları, SETA Dış Politika Uzmanı Çağatay Güler TRT Haber´e yorumladı.

"Daha az güçlü ancak süper güç konumunu koruyor"

Çağatay Güler, bugün itibarıyla ABD´nin hegemonyasının ve tek kutuplu dünya düzenin sona erdiğini düşünmediğini, aksi görüşlerin de realiteden ziyade beklentilerde oluştuğunu vurguladı.

Güler, telafi edilemez hatalardan ziyade, hegemon pozisyonunu korumanın gerektirdiği maliyetlere katlandığını ve doksanlara kıyasla bugün göreceli olarak daha az güçlü bir konumda olduğunu ancak hala bir süper güç olduğunu dile getirdi.

Dış Politika Enstitüsü Akademik Danışmanı Prof. Dr. Tarık Oğuzlu´da, ABD çağı kesinlikle bitiyor gibi iddialı lafların doğru olmayacağına değinerek, rahatlıkla Amerikan sonrası çağa doğru geçiş sürecinin başladığını söyleyebiliriz dedi.

Oğuzlu, 2008 Küresel Finans Krizinden bu yana Amerika´nın ve müttefiki olan ülkelerin dünya siyaseti ve ekonomisinde sahip oldukları konumun aşınmaya başladığına dikkati çekti.

Çin´in ve kalkınmakta olan Güney ülkelerinin, dünya ekonomisinden aldıkları payın arttığını söyleyen Oğuzlu, “1975´te G7 kurulduğunda bu ülkelerin dünya ekonomisinden aldıkları pay yüzde 80 civarındaydı. Şu anda yüzde 35´e gerilemiş durumda” dedi.

 

 

Çok kutuplu dünyada ABD liderliğini koruyor mu?

Artık ABD´nin liderliğindeki tek kutuplu bir dünya olmadığını, çok kutuplu bir dünyaya geçildiğini vurgulayan Hearst, “ABD buna alışmalı ve ona göre strateji çizmeli. Hala tek kutuplu bir dünya varmış gibi strateji çizmek ABD´nin gerilemesini hızlandırır” dedi.

Oğuzlu´da çok kutuplu bir dünya düzenine doğru geçildiğini ve Amerika´nın ideolojik anlamda liderliğinin iddia edilemeyeceğini dile getirdi ve ekledi:

“Amerika´nın ideolojik anlamda da lider olduğunu iddia edemeyiz çünkü liberal demokrasi kendi kalesinde zayıflıyor. Alternatif modeller özellikle Çin modeli giderek daha fazla sayıda taraftar buluyor. Liberal demokrasi en geçerli model olarak artık yer almıyor, alternatiflerin artması bu durumu aşındırıyor.”

ABD´nin 2021 Ocak ayında yaşadığı kongre binasının basıldığı sıkıntılı günlerin demokrasi konusunu da sorgulanır hale getirdiğine değinen Oğuzlu, askeri anlamda ABD´nin hala lider konumunu muhafaza ettiğini söyledi.

Amerika´nın hala tek başına dünyadaki askeri harcamaların yaklaşık yüzde 40´ını yaptığına ve 800 milyar dolar gibi önemli bir bütçeye tekabül ettiğini söyleyen Oğuzlu, “Askeri anlamda gücü çok da aşınmış değil. Ekonomik ve ideolojik anlamda evet, çok merkezli çok kutuplu dünyaya geçişte bu çok net gözüküyor” dedi.

ABD´nin askeri anlamdaki lider konumunun rakibi Çin

Oğuzlu, Çin´in son süreçte askeri harcamaların artığını, 250-300 milyar dolar bir harcama yapsa da Amerika ile arasındaki makasın çok fazla olduğunu vurguladı.

Çin ile ABD´nin askeri konumlarını karşılaştıran Oğuzlu, şunları söyledi:

“Şöyle bir manzara ortaya çıkıyor: Dünyanın çeşitli bölgelerinde Amerikan´nın 800 küsür irili ufaklı askeri üssü var, Çin´in iki ya da üç tane var. Amerika´nın 70 tane müttefiki var bunların 30 tanesi NATO içinde, Çin´in müttefikim diyebileceği Pakistan ve Kuzey Kore var ki onlar da tam müttefik sayılmaz”

Günümüzdeki tek kutuplu sistem ile 1990´lardaki sistem ve güç makasının aynı olmadığını vurgulayan Çağatay Güler, “Bugün Çin bazı alanlarda ABD´ye yaklaşmış durumda; lakin maddi güç kapasitesine baktığımızda Amerika halen daha askeri, kültürel ve ekonomik yönlerde üstün konumda” dedi.

Güler mevcut sisteme karşı meydan okumaların olduğunu savunarak, Rusya´nın da bir kutup olma durumunu şöyle değerlendirdi:

“Rusya´nın küresel sistem tasavvuru, kendisinin de bir kutup olduğu ve temelde Primakov´a dayanan ABD hegemonyasının dengelendiği bir sistem. Lakin geldiğimiz nokta itibariyle Rusya´nın bir kutup olmasını sağlayacak yeterli kapasiteden yoksun olduğunu söylemem gerekir”

Amerika sonrası çağ

Amerika sonrası çağa geçiyor olduğumuzun sinyali olarak Çin le Rusya arasındaki ilişkileri değerlendiren Prof. Dr. Tarık Oğuzlu, özellikle 2014 kırım krizinden sonraki ilişkiler giderek iyileşmeye ve birleşmeye başladığını dile getirdi.

Bir ittifak kurmuş olmasa da hem askeri hem ekonomik hem siyasi anlamda çok yakın işbirliği yapıldığını vurgulayan Oğuzlu, bunu Amerika sonrası çağa geçişin göstergesi olarak örneklendirdi.

Amerika ile ilişkilerde güven erozyonu

Amerika´nın geleneksel müttefikleri Avrupa birliği ülkeleri Avrupa´da, Güney Kore Avustralya Japonya Asya´da eskisi kadar Amerika´ya güven duymuyor.

Prof. Dr. Tarık Oğuzlu, her şeyimizi Amerika´ya dayarız, o bizi her durumda kurtarır, her durumda Amerika´nın arkasında saf tutmamız gerekir, aynı ailenin parçasıyız tarzı düşüncelerin artık kalmadığını, Asya pasifikle Amerika arasındaki ilişkilerde yaşanan bir güven erozyonu olduğunu söyledi.

Kabil´deki yenilgi

İran heyetinin bir üyesi, Viyana´daki nükleer müzakerelerde Afganistan´ın Taliban´ın eline geçmesiyle ilgili olarak "Amerika, Süveyş Krizini yeni yaşadı ama henüz bunu görmedi" dedi.

Peki, ABD´nin Kabil´deki yenilgisi 1956´da İngiltere´nin Süveyş Kanalı yenilgisinin tekrarı mı?

Çağatay Güler, ABD´nin Kabil´de yaşadıklarını gerçek bir trajedi olarak tanımladı.  Güler, ABD´nin bölgeden çekilmesi ve dönemin Afgan hükümetini yalnız bırakması, Taliban´ın tahmin edilenden çok daha kısa bir sürede Kabil´in kontrolünü sağlamasının, ABD´nin imajını zedelediğini aktardı.








Kaynak:

Anahtar Kelimeler: süper olma çağı bitiyor
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
ABD´de Hisse Senetleri Neredeyse İki Yıl İçinde En Keskin Bozulmasını Yaşıyor
ABD´de Hisse Senetleri Neredeyse İki Yıl İçinde En Keskin Bozulmasını Yaşıyor
Hedef, kâr tahminini maliyetlere indirdikten sonra düşüyor. Başlıca kriterler %3 daha fazla düşüyor; Nasdaq 100 yüzde 5,1 geriledi.
ABD´de Wall Street bankalarına soruşturma açıldı
ABD´de Wall Street bankalarına soruşturma açıldı
ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) ve Adalet Bakanlığı´nın, Morgan Stanley ve Goldman Sachs gibi bankalar ile hedge fonlarda blok hisse ticaretine ilişkin soruşturma başlattığı bildirildi.
Biden´dan yenilenebilir enerji vurgusu
Biden´dan yenilenebilir enerji vurgusu
ABD Başkanı Joe Biden, hane halklarının enerji faturalarının düşürülmesinde yenilenebilir enerjinin önemine vurgu yaptı.
ABD, Bitfinex´in hacklenmesiyle çalınan 3,6 milyar dolarlık kripto parayı ele geçirdi
ABD, Bitfinex´in hacklenmesiyle çalınan 3,6 milyar dolarlık kripto parayı ele geçirdi
ABD Adalet Bakanlığı, kripto para borsası Bitfinex´in 2016´da hacklenmesi sırasında çalınan yaklaşık 3,6 milyar dolar değerinde kripto paranın ele geçirildiğini ve 2 kişinin tutuklandığını bildirdi.
AB bankaları 3 yıl daha Londra´da takasa devam edecek
AB bankaları 3 yıl daha Londra´da takasa devam edecek
Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerin finans kurumları, 2025 yılı ortasına kadar İngiltere´nin takas odasını kullanacak.
ABD´de domuzdan insana ilk kalp nakli
ABD´de domuzdan insana ilk kalp nakli
ABD´nin Maryland eyaletinde bir kalp hastasına genetiğiyle oynanmış bir domuzun kalbi nakledildi. Hastanın durumunun iyi olduğu belirtildi.
Biden, Pentagon´un talebinin yerine geçen 768 milyar dolarlık savunma politikası faturasını imzaladı
Biden, Pentagon´un talebinin yerine geçen 768 milyar dolarlık savunma politikası faturasını imzaladı
Tasarı, Biden´dan 715 milyar dolarlık Pentagon bütçe talebi yerine Savunma Bakanlığı için 740 milyar dolar talep ediyor.
ABD´den drone üreticisi DJI´ye yaptırım
ABD´den drone üreticisi DJI´ye yaptırım
ABD, Çinli drone üreticisi DJI ve diğer yedi Çinli şirkete daha fazla kısıtlama getirdi.
Blinken, daha güçlü Hint-Pasifik bağları sözü verdi
Blinken, daha güçlü Hint-Pasifik bağları sözü verdi
ABD dışişleri bakanı Endonezya ziyaretinde Çin´in ´agresif´ eylemlerini kınadı ve Hint-Pasifik ülkeleriyle savunma ve ekonomik bağları derinleştirme sözü verdi.
ABD, Fransa ile rekabetini Yunanistan´a Fırkateyn Sunarak Pekiştiriyor
ABD, Fransa ile rekabetini Yunanistan´a Fırkateyn Sunarak Pekiştiriyor
Pentagon Cuma günü yaptığı açıklamada, Dışişleri Bakanlığı´nın ABD´nin Yunanistan´a dört MMSC (Multi-MissionSurfaceCombatant) fırkateyninin olası satışına yeşil ışık yaktığını duyurdu.
ABD´de Kasırga! Çok Sayıda Hayatını Kaybeden Var.
ABD´de Kasırga! Çok Sayıda Hayatını Kaybeden Var.
Joe Biden, ABD tarihindeki ´en büyük´ ​​kasırga felaketlerinden birinin birkaç Ortabatı eyaletini delip geçmesinin ardından yardım sözü verdi.
Trump sosyal medya şirketi 1 milyar dolar topladığını söyledi
Trump sosyal medya şirketi 1 milyar dolar topladığını söyledi
Donald Trump´ın yeni sosyal medya şirketi, planlanan bir borsa listelemesinden önce yatırımcılardan 1 milyar dolar toplamak için anlaşmalar imzaladığını söyledi.
Omicron: Biden, yeni Omicron vakaları arasında seyahat kurallarını sıkılaştırıyor.
Omicron: Biden, yeni Omicron vakaları arasında seyahat kurallarını sıkılaştırıyor.
Başkan Biden, 40 milyondan fazla Amerikalının Covid güçlendiricilerini aldığını söyledi.
Almanya, ABD Kongresi Nord Stream 2 Yaptırımlarının ´Transatlantik Birliğine Zarar Vereceği´ Uyarısında bulundu.
Almanya, ABD Kongresi Nord Stream 2 Yaptırımlarının ´Transatlantik Birliğine Zarar Vereceği´ Uyarısında bulundu.
Washington´daki Alman Büyükelçiliğinin Amerikan kongre üyelerine boru hattının Ukrayna veya AB için bir tehdit oluşturmadığını belirten ve yeni kısıtlamaların ABD-Almanya ilişkilerini zayıflatabileceğini ve ABD hükümetinin güvenilirliğini zayıflatabileceğini savunan bir belge verdiği bildirildi.
ABD´yi Ida kasırgası vurdu: 2 kişi öldü, 1 milyon kişi elektriksiz
ABD´yi Ida kasırgası vurdu: 2 kişi öldü, 1 milyon kişi elektriksiz
Rüzgar hızının saatte 240 kilometreye ulaştığı Ida kasırgası ABD´nin Loisiana eyaletini vurdu. Mississippi eyaletinde şiddetli yağışın ardından ana yolun bir bölümünün çökmesi sonucu 7 araç çukura düştü. Olayda 2 kişi hayatını kaybetti, 10 kişi de yaralandı. ABD´nin Mississippi eyaletine bağlı George County´de şiddetli yağış sonrası ana yolda çökme meydana geldi.
California´da yangın sürüyor: 756 kilometrekare alan kül oldu
California´da yangın sürüyor: 756 kilometrekare alan kül oldu
ABD´nin Kaliforniya eyaletinde günlerdir süren yangınlar, eyaletin kuzey kesiminde yer alan Güney Tahoe şehrine doğru ilerlemeye devam ediyor. Yüzlerce evi yok ederek binlerce insanı güvenli bölgelere kaçmak zorunda bırakan orman yangınlarını kontrol altına almak için çok sayıda itfaiye ekibi mücadele ederken 14 Ağustos´tan bu yana süren yangınlarda 756 kilometrekare alanın yandığı aktarıldı.
Pentagon, Ukrayna ordusunu güçlendirmeye devam etmeyi planlıyor
Pentagon, Ukrayna ordusunu güçlendirmeye devam etmeyi planlıyor
ABD Savunma Bakanlığı´nın (Pentagon) Güney ve Orta Avrupa´dan sorumlu Direktörü Buland, Washington´un Ukrayna ordusunun potansiyelini güçlendirmeye ve Gürcistan´ın askeri alanını modernize etmeye yönelik çabalarını sürdüreceğini belirtti.
Eski CIA yetkilisi: Beyaz Saray´da derin düşünme eksikliği devam ediyor
Eski CIA yetkilisi: Beyaz Saray´da derin düşünme eksikliği devam ediyor
ABD´nin Afganistan ve Irak savaşlarının yüz binlerce can almasına ve trilyonlarca dolara mal olmasına rağmen hiçbir hedefine ulaşamadığına dair makale yayımlayan Giraldi, çıkışın girişten daha çetrefil olduğunu belirtti.
ABD´den Dedeağaç´a yüzlerce tank ve zırhlı araç sevkiyatı
ABD´den Dedeağaç´a yüzlerce tank ve zırhlı araç sevkiyatı
ABD, Yunanistan´ın Batı Trakya bölgesinde, Türkiye´nin Edirne sınırına 40 kilometre mesafedeki Dedeağaç üssüne 400´den fazla tank ve zırhlı araç sevkiyatı yaptı.
ABD Hazine Bakanı Yellen´dan Kongreye ´borç limiti´ uyarısı
ABD Hazine Bakanı Yellen´dan Kongreye ´borç limiti´ uyarısı
ABD Hazine Bakanı Yellen, Kongrenin ülkenin borç limitini yükseltmemesi halinde Bakanlığın 2 Ağustos´ta "olağanüstü önlemler" alması gerekeceğini söyledi.
CIA Direktörü: Havana Sendromu´na yakalanan 200 ABD´linin yarısı CIA görevlisi
CIA Direktörü: Havana Sendromu´na yakalanan 200 ABD´linin yarısı CIA görevlisi
Havana Sendromu´ndan rahatsızlanan yaklaşık 200 ABD yetkilisi ile akrabası arasında yaklaşık 100 CIA görevlisi ile aile üyesinin bulunduğunu duyuran CIA Başkanı Burns, sendromun kasıtlı olarak çıkarıldığının kuvvetle muhtemel olduğunu söyleyerek gelenek haline geldiği üzere Rusya´yı işaret etti.
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
DOLAR
16.3479
EURO
17.5270
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Röportaj Tüm Roportajlar
Elleriniz soğan kokuyorsa, soğan doğradığınız bıçağı su altında elinize sürtün ve sabunla yıkayın. Kokudan eser kalmayacaktır.

Püf noktası
Tarantulaların iki buçuk yıl hiçbir şey yemeden yaşayabildiklerini,

İlginç bilgiler