Dünya Düzeninin Çöküşü Mü?
Görünen o ki Moskova, çok-kutupluluğa hazırlıklı değil; keza 19.yüzyılda Rus şansölyelerin oldukça iyi bildiği temel kuralını henüz kavramamış: Diğer güç merkezleriyle daha yakın ilişkiler geliştirmek üzere münferit konularda tavizler vermek gerekir.
Tarih: 19.6.2018 10:52:30/ 2061okunma / 0yorum

 

Hem Rusya´da hem de yurtdışında, Ukrayna krizinin 1990´lı yılların sonunda ve hatta çok daha öncesinde -1945 yılında II. Dünya Savaşı´nın bitiminin ardından- Soğuk Savaş´ın bitiminin ardından kurulan uluslararası ilişkiler sistemini zedelediğine dair yaygın bir kanı söz konusu. Bu kanı, çarpıcı benzerliklerle destekleniyor.

Ardından, ihtilaf konusu; Sovyetler Birliği ile ABD arasında savaş sonrası Avrupa´nın bölüşülmesi oldu. Şimdilerse, Sovyet-sonrası bölgede ve Rusya´dan sonra ikinci en büyük ülke olan Ukrayna´da nüfuz mücadelesi söz konusu. Geçmişte jeopolitik çatışma, komünizm ile kapitalizm arasında uzlaşmaz ideolojik çatışma ortasında gerçekleşmişti. Şimdiyse, yirmi yıllık unutuşun ardından, ideolojik hizipleşme yeniden gündeme geldi – bu kez Rus muhafazakarlığın ruhani değerleri ile Batı liberalizmi arasında (aynı cinsiyetten evliliklerle, uyuşturucu ve fahişeliğin yasallaşması ve esnafça bireyselcilikle bağlantılı olarak). Bu birliktelik, büyük güç duygusunun daha önce eşi benzeri görülmemiş şekilde artması ve Rusya´da Stalinciliğin kötücül bir şekilde yaygınlaşmasıyla daha da güçleniyor. ABD´nin kapitalizm-öncesi ülkelere Amerikan tarzı özgürlük ve demokrasi değerlerini ihraç ederken güttüğü sorumsuzca politika da buna eklemleniyor.

Bugün, küreselleşme ve bilgi devriminin belirleyici olduğu 21.yüzyılın başlangıcında dünyanın 20.yüzyılın ilk yarısı ve hatta 19.yüzyıla özgü jeopolitik savaşlara ve toprak gasplarına geri döndüğü net bir şekilde görülüyor. Gerçekten de şu anda paramparça olan dünya düzeni mükemmel olmaktan çok uzak. Rusya´nın ise, diğer birçok ülke gibi bu konudan sızlanmak için haklı gerekçeleri var. Bununla birlikte, bundan sonraki dünya düzeninin daha iyi olacağı da net değil. Ve şu anda yok olan dünya düzeninin özünün ne olduğu ve niçin yeni bir Soğuk Savaş biçiminin mümkün olduğu da net olmaktan uzak.

BİR SOĞUK SAVAŞ DÜNYASI VE DÜZENİ Mİ?

Uluslararası ilişkiler sistemi, uluslararası hukuk ve kurumları temel almıyor; büyük uluslar, onların ittifakları ve ortak çıkarları arasında bir güç dağılımı ve dengesine dayanıyor. Uluslararası hukuk ve mekanizmalarının ne kadar etkin ve uygulanabilir olduğunu belirleyen de tam olarak bu durum… İkinci Dünya Savaşı´nın bitiminin ardından gelen dönem, bunun en canlı örneği oldu.

O dönemlerdeki dünya düzeni, Yalta, Potsdam ve San Francisco´da 1945 yılında muzaffer olan ülkelerin vardığı anlaşmaları temel aldı. Anlaşmalar, Alman, İtalyan ve Japon imparatorlukların çöktüğü Avrupa ve Uzak Doğu´daki sınırları çizdi; Birleşmiş Milletler´i kurdu ve birçok savaş sonrası meseleyi çözdü. Buradaki ana fikir; büyük güçlerin barışı birlikte koruyacakları ve uluslararası anlaşmazlıkları ve çatışmaları, yeni bir dünya savaşını önlemek üzere BM Şartı temelinde çözecekleriydi. Ancak, bu dünya düzeni hiçbir zaman inşa edilmedi –SSCB ile ABD arasında Avrupa´da, ardından da dünya çapında bir çatışma ortamında derhal paramparça oldu.

Sovyet ordusundan özgürleşen Orta ve Doğu Avrupa´da, Sovyetler Birliği birkaç yıl içerisinde sosyalist bir rejim kurdu ve kitlesel baskılara başladı. Bu durum, karşılığında birçok Batı Avrupalı ülkedeki komünist hareketin bastırılmasına yardımcı olan ABD´yi öfkelendirdi. Almanya´daki işgal bölgeleri, devletlere dönüştü – Federal Almanya Cumhuriyeti ve Alman Demokratik Cumhuriyeti. NATO´nun kurulması ve Batı Almanya´nın NATO´ya alınması karşılığında Varşova Paktı kuruldu. Zaman içerisinde çatışan taraflar barış dönemleri için benzersiz güçte kuvvetler konuşlandırdılar ve Alman sınırının içine her iki tarafa binlerce nükleer savaş başlığı yerleştirdiler.

Alman Demokratik Cumhuriyeti ile Polonya (Oder-Neisse hattı), Batı ve Doğu Almanya, Sovyetler Birliği´nin Baltık devletleri etrafındaki sınırları arasında Avrupa´nın önemli sınırları Batı´da yasal

olarak tanınmadı: ilk durumda, 1970 anlaşmalarına kadar, ikinci durumda 1973 yılına kadar, üçüncü durumda da asla tanınmadı. Batı Berlin´in statüsü, birçok tehlikeli krizin kaynağı oldu (1948, 1953 ve 1958 yıllarında). 1961 yılı Ağustos ayındaki Berlin krizi sırasında Sovyet ve ABD´li tanklar birbirlerine oldukça yakın bir noktaya geldiler ve bu durum neredeyse SSCB ve ABD arasında silahlı bir çatışmaya yol açtı. Berlin meselesi, ancak 1971 yılındaki anlaşmalarla çözülebildi. Soğuk Savaş, BM Güvenlik Konseyi´ni felce uğrattı ve kurumu uluslararası barış ve güvenliği koruyan bir kurum olmaktan propaganda polemiklerine yönelik bir foruma dönüştürdü.

Yazının devamı için  http://asam.org.tr/dunya-duzeninin-cokusu-mu/








Kaynak:

Anahtar Kelimeler: Dünya Düzeninin Çöküşü
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
WSJ: Rusya, dolara darbe vuran ülkeler arasında yer alıyor
WSJ: Rusya, dolara darbe vuran ülkeler arasında yer alıyor
Rusya´nın küresel ticarette doların hegemonyasına darbe vuran ülkeler arasında yer aldığı ve bu alanda ilk başarılı sonuçları elde etmeye başladığı belirtildi.
WSJ: ABD´nin İran yaptırımları, Rusya´nın küresel enerji pazarındaki konumunu güçlendirdi
WSJ: ABD´nin İran yaptırımları, Rusya´nın küresel enerji pazarındaki konumunu güçlendirdi
ABD´nin İran´a uyguladığı yaptırımların Rusya´nın küresel enerji pazarındaki konumunu güçlendirdiği belirtildi. Ayrıca Rusya´nın petrol üretiminde son 30 yılın en yüksek seviyesini gördüğü kaydedildi.
Çin medyası: Trump´ın politikası ABD´nin küresel hegemonyasını bitirecek
Çin medyası: Trump´ın politikası ABD´nin küresel hegemonyasını bitirecek
Hong Kong merkezli Asia Times, ABD Başkanı Donald Trump´ın ekonomik başarısının süper gücün çöküşüne neden olabileceğini ve Mihail Gorbaçov´un Sovyetler´in dağılmasına yol açan başarısız politikasının akıbetini tekrarlayabileceğini belirtti.
Uluslararası Riyakarlık
Uluslararası Riyakarlık
Son günlerde tüm uluslararası medya kaynakları, gazeteler, dergiler, TV kanalları ve İnternet sosyal medyası, Suudi muhabir Cemal Kaşıkçı´nın tüyler ürpertici ölümü hakkında yayınlar yapmakla meşgul. Kaşıkçı, Muhamad bin Salman´a (MBS) ve onun baskıcı politikalarına muhalefet etmeye başlayana dek rejime sadık biriydi.
Çin´de Din
Çin´de Din
Çin´de dini kuralların yerine getirilme oranı arttıkça Çin Komünist Partisi, denetimlerini sıkılaştırmaya, din üzerinde zulmü artırmaya ve devletin izin verdiği din kurumlarını asimile etme girişimlerine devam ediyor.
´Suudi Arabistan petrol ekonomisinden yatırım ekonomisine geçiyor´
´Suudi Arabistan petrol ekonomisinden yatırım ekonomisine geçiyor´
Suudi Arabistan´ın başkenti Riyad´da sona eren Geleceğe Yatırım Girişimi (FII) forumunu değerlendiren Suudi ekonomistler, Riyad´ın petrolü temel gelir kaynağı olarak reddetme stratejisini uyguladığını ve ülkeye uzun vadeli yatırımları teşvik ettiğini belirtti.
ABD, batık bir gemiyle 6 yıl önce kapanan bankayı da yaptırım listesine aldı
ABD, batık bir gemiyle 6 yıl önce kapanan bankayı da yaptırım listesine aldı
ABD, İran´a yönelik yaptırım listesine 6 Ocak´ta Çin kıyılarında batan Sançi petrol tankeri ile 6 yıl önce kapanan bir bankayı da ekledi.
Dolardan vazgeçme planının Rusya için sonuçları ne olacak?
Dolardan vazgeçme planının Rusya için sonuçları ne olacak?
Doların Rus ekonomisindeki payını azaltma planını değerlendiren Rus uzmanlar, bunun bankaların zorunlu döviz rezervlerinde değişiklik yapmasına ve bankaların döviz bazlı kredi vermekten vazgeçmesine neden olabileceğini belirtti.
Rusya ve Hindistan S-400´lerin satış anlaşmasını niçin ruble üzerinden yaptı?
Rusya ve Hindistan S-400´lerin satış anlaşmasını niçin ruble üzerinden yaptı?
İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ülkesini ziyaret eden Kuzey Kore Dışişleri Bakanı Ri Yong-ho ile görüştü. Ruhani´nin Ri´ye ´yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle ABD yönetimine güvenilemeyeceğini´ söylediği açıklandı.
Batılı tarihçiler ABD´de bir iç savaş tehdidi olduğunu açıkladı
Batılı tarihçiler ABD´de bir iç savaş tehdidi olduğunu açıkladı
Amerikalı ve İngiliz uzmanlar, ABD´de yakın bir zamanda devlet içerisinde çatışmaların başgösterebileceğini belirtti.
ABD, Kaşıkçı cinayetiyle ilgili Suudilere yaptırım uygular mı?
ABD, Kaşıkçı cinayetiyle ilgili Suudilere yaptırım uygular mı?
ABD´nin, gazeteci Cemal Kaşıkçı´nın ölümü nedeniyle Suudi Arabistan´a karşı sert tavır almamasına yönelik eleştirileri değerlendiren Rus uzmanlar, Washington´un ölçülü tepkisinin, Riyad ile askeri ve ekonomik işbirliğini eski seviyede koruma isteğinden kaynaklandığını dile getirdiler.
‘Altın´ varil: ABD dünya petrol pazarını çökertmek istiyor
‘Altın´ varil: ABD dünya petrol pazarını çökertmek istiyor
Dünya pazarında giderek artan petrol fiyatlarının ileride yol açabileceği sorunlarla ilgili değerlendirmelerde bulunan Rus analistler, ABD´nin saldırgan ve öngörülemeyen politikasının petrol fiyatlarında hiçbir ülkeye faydası olmayan büyük dalgalanmalara yol açtığını vurguladı.
´Batı yaptırım uygularsa, Suudi Arabistan Rusya ile Çin´e yönelir´
´Batı yaptırım uygularsa, Suudi Arabistan Rusya ile Çin´e yönelir´
Eurasia Group uzmanı Ayham Kamel, Batılı ülkelerin öldürülen Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı vakası nedeniyle Suudi Arabistan´a yaptırım uygulama tehdidinde bulunmasının Riyad´ı doğuya yönlendirebileceğini belirtti.
ABD´de Veri Mahremiyetinin Geleceği
ABD´de Veri Mahremiyetinin Geleceği
KIRKPATRICK: Dolayısıyla, evet. Harika. Herkese günaydın. Ben David Kirkpatrick. Gazeteciyim ve Technomy Media´nın kurucusuyum.
´Riyad´ın bedel ödemesi gerekiyor´
´Riyad´ın bedel ödemesi gerekiyor´
Suudi uzmanlar, kayıp gazeteci Cemal Kaşıkçı vakasının Suudi Arabistan krallığını siyasi ve ekonomik baskı altına almak amacıyla planlandığını söyledi.
İranlı uzman: Kaşıkçı olayı, ABD-Suudi ekonomik ilişkilerine zarar vermeyecek
İranlı uzman: Kaşıkçı olayı, ABD-Suudi ekonomik ilişkilerine zarar vermeyecek
İranlı uzman Moctaba Calalzade, ABD Başkanı Donald Trump ile Kongre arasında Suudi gazeteci Kaşıkçı vakası bağlamında Riyad´a yaptırım uygulanması olasılığıyla ilgili yaşanan tartışmaların nasıl sonuçlanacağını değerlendirdi.
NI: ABD, Suriye´de söz hakkı olmadığının farkına varmalı
NI: ABD, Suriye´de söz hakkı olmadığının farkına varmalı
Washington merkezli National Interest (NI) dergisi, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad´ı artık hiçbir şeyin tehdit etmediğini ve ABD´nin bu ülkeye askeri müdahaleye son vermesi gerektiğini yazdı.
‘Türk Akımı´nın Avrupa güzergahı yakında kesinlik kazanacak´
‘Türk Akımı´nın Avrupa güzergahı yakında kesinlik kazanacak´
Rusya Enerji Bakanı Aleksandr Novak´ın, ´Türk Akımı´nın her iki hattından doğalgazın 2020´den başlayarak pompalanabileceği´ açıklamasını değerlendiren analiz uzmanı Tkaçuk, projenin Rusya kısmının tamamlandığına dikkat çekti.
F-22, Suriye´de S-300´ü geçebilecek mi?
F-22, Suriye´de S-300´ü geçebilecek mi?
Rusya´nın Suriye´ye sağladığı S-300 hava savunma sistemlerinin İsrail ve ABD´de yarattığı panik devam ediyor. ABD´nin Suriye´de 5. nesil savaş uçağı F-22 Raptor kullanabileceğini bildiren The Drive dergisi, bu uçağın S-300 tarafından vurulamayacağını iddia etti.
ABD ordusunun F-35´i Afganistan´da kullanması zaman kaybı´
ABD ordusunun F-35´i Afganistan´da kullanması zaman kaybı´
ABD basını, en pahalı avcı uçaklarından biri olan F-35´in Afganistan´da ilk kez savaş koşullarında kullanılmasına tepkili. National Interest (NI), bunun yanlış bir halka ilişkiler girişimi ve vakit kaybı olduğunu yazdı.
´Çin pazarı büyümeye devam ediyor, ABD´nin ticaret savaşını kazanma şansı yok´
´Çin pazarı büyümeye devam ediyor, ABD´nin ticaret savaşını kazanma şansı yok´
Global Times´ta yer alan bir değerlendirme yazısında, Trump´ın salı günü yaptığı konuşmasının dünya çapında olumsuz karşılandığı belirtilerek "Sam Amca´nın gözdağına dayanan ´Önce ABD´ doktrini çöküyor" ifadeleri kullanıldı.
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
DOLAR
5.4770
EURO
6.1575
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Röportaj Tüm Roportajlar
Ütünüzün altını Tuz ve sirkeyle silerseniz leke tutmasını ve çamaşıra yapışmasını önlemiş olursunuz.

Püf noktası
Yarım kilo bal yapabilmek için arıların iki milyondan fazla çiçekten bitki özü toplamak zorunda olduklarını,

İlginç bilgiler