Francis Fukuyama: Sosyalizm geri gelmeli
´Tarihin yeni sonunun´, bağnazlığın ve eşitsizliğin yol açtığı sorunlarla geleceğini´ belirten Francis Fukuyama, "Karl Marx´ın ifade ettiği kimi şeylerin doğruluğu ortaya çıkıyor. İşçilerin yoksul ve taleplerin yetersiz olacağı bir aşırı üretim krizinden bahsediyordu" dedi.
Tarih: 25.10.2018 16:23:51/ 344okunma / 0yorum

 

´Tarihin Sonu´ kitabının yazarı Francis Fukuyama, İngiltere´de yayın yapan New Statesman dergisinden George Eaton´a 17 Ekim´de verdiği mülakatta Karl Marx´ın hangi konularda haklı olduğunu, liberal demokrasinin olası rakiplerini ve neden ABD- Çin savaşı çıkmasından kaygı duyduğunu anlattı. Duvar´dan Tarkan Tufan´ın çevirisine göre mülakatın tamamı şu şekilde: 

Yirmi altı yılın ardından ABD´den Rusya´ya, Türkiye´den Polonya´ya ve Macaristan´dan İtalya´ya dek, Illiberal International (Evrensel Bağnazlık) ilerliyor. Fukuyama´nın yeni kitabının adı "Identity: The Demand for Dignity and the Politics of Resentment" (Kimlik: Saygınlık Talebi ve Hınç Politikaları) —dokuzuncu kitabı- bu güçlerle bir mücadeleye girişmeyi amaçlıyor. Öte yandan, Londra´da bulunan ofisimizde 65 yaşındaki Stanford akademisyeniyle görüştüğümde, fikirlerindeki devamlılığı vurgulama noktasında hassasiyet gösterdi: "O zamanlar (1992´de) ifade ettiğim şey, modern demokrasiye ilişkin sorunlardan biri olan, huzur ve refahın sağlaması hususuydu; ancak, insanlar bundan daha fazlasını talep ederler… liberal demokrasiler ‘güzel bir hayatın´ ne olduğunu tanımlamaya dahi çalışmaz; bu iş, yabancılaşmış ve hiçbir amacı olmayan bireylere bırakılmıştır ve böylesi kimlik odaklı gruplara dahil olmanın kendilerine bir cemaat hissi yaşatmasının nedeni de budur."

‘KİTABI SONUNA DEK OKUMADILAR´

Söylediği kadarıyla, kendisini eleştirenler "büyük olasılıkla, mevzu bahis kitabı (Tarihin Sonu) sonuna dek okumadılar; gerçekten de Son İnsan bölümü, demokrasiye yönelik potansiyel tehditlerden bir kısmını ele alıyordu." 

Yoshihiro Francis Fukuyama, Japon-Amerikalı bir baba (büyükbabası Rus-Japon savaşı esnasında, 1905 yılında ABD´ye göç etmiş) ve bir Japon annenin çocuğu olarak, 1952 yılında Chicago´da dünyaya geldi (şu anda eşiyle birlikte Kaliforniya´da yaşıyor). Asla atalarının dilini öğrenmedi ve kendisini yalnızca Amerikalı diye tanımladı: "Büyüdüğüm dönem, etnik olmak pek de revaçta değildi."

Cornell Üniversitesi´nde ‘The Closing of the American Mind´ın (Amerikan Aklının Kapanışı) yazarı olan Allan Bloom idaresinde siyaset felsefesi öğrenimi gören Fukuyama, başlarda neo-konservatif (yeni-muhafazakâr) hareketle özdeşleşmişti: Reagan-Bush dönemlerinde hükümet üyesi olan Paul Wolfowitz´e danışmanlık hizmeti verdi. Buna karşın Fukuyama, 2003 yılının sonlarına doğru, şu anda belirgin bir hata olarak gördüğü Irak Savaşı´nın yanı sıra, mali kuralsızlaştırma ve Euro´nun beceriksiz biçimde yaratılışı nedenlerinden ötürü desteğini geri çekti. "Bunların tamamı, seçkinlerin güdümünde büyük felaketlere dönüşen politikalar; sıradan insanların kızgınlığının bazı nedenleri var."

‘TARİHİN SONU´NDA BİR GÜNCELLEME

Tarihin Sonu, komünizmi insanlığın en son ideolojik aşaması biçiminde gören Marksistlere karşı bir paylama niteliğindeydi. Fukuyama´ya, İngiltere ve ABD´deki sosyalist solun yeniden dirilişini nasıl gördüğünü sordum. "Her şey, sosyalizmden ne kastettiğinize bağlı. Üretim araçlarına sahip olmanın —kamu hizmetleri gibi açıkça belirtildiği alanlar dışında- bir işe yarayacağını düşünmüyorum." 

"Eğer ortaya çıkan hem gelir hem de servet konusundaki bu büyük dengesizliği düzeltmeye çalışan bir yeniden dağıtım programını kastediyorsanız, evet, öylece geri geleceğini düşünmüyorum, geri gelmek zorunda olmalı. Reagan ve Thatcher´la başlayan ve denetlenmeyen piyasaların faydalı olduğuna ilişkin kesin bir görüş kümesinin var olduğu uzun dönem, birçok açıdan felakete yol açtı."

"Bu durum, toplumsal eşitlik dahilinde, sıradan işçilerin pazarlık gücü olan işçi sendikalarının zayıflamasına, bunun ardından neredeyse her yerde oligarşik sınıfın yükselmesine ve sonrasında da aşırıya varan politik bir iktidar uygulamasına sebep oldu. Finansın rolüne gelirsek, finans krizinden öğrendiğimiz bir şey varsa, o da herkesin borcunu ödemesi için sektörü bir cehennem gibi düzenlemeniz gerektiğidir. Bütün bu ideoloji, Avrupa´nın derinlerinde kök salarak, Almanya´nın Güney Avrupa´ya karşı uyguladığı kemer sıkma felaketine yol açtı. 

‘MARX BAZI KONULARDA HAKLIYDI´

Fukuyama, beni şaşırtan biçimde şöyle devam etti: "Bu durumda, Karl Marx´ın ifade ettiği kimi şeylerin doğruluğu ortaya çıkıyor. İşçilerin yoksul ve taleplerin yetersiz olacağı bir aşırı üretim krizinden bahsediyordu…" Buna karşın Fukuyama, liberal demokrasiye karşı akla yatkın yegâne sistemsel rakibin sosyalizm değil, Çin´deki devlet kapitalizmi modeli olduğunu söylüyor. "Çin görünür bir biçimde üstün olduğunu dile getiriyor; zira uzun vadede demokrasinin yapamadığı biçimde istikrarı ve ekonomik büyümeyi garanti altına alabiliyorlar… Şayet Çin sonraki 30 yıl içinde ABD´den daha büyük hale gelirse, insanlar daha zengin ve ülke hâlâ bir aradaysa, bu görüşün gerçeği yansıttığını söyleyebilirim." Ancak, "rejimin geçeceği gerçek testin" bir ekonomik kriz esnasındaki gelişim süreci olacağı uyarısında bulunuyor.

Fukuyama, bir ABD-Çin Savaşı (Harvard akademisyeni Graham Allison´ın kurulu bir güç ve yükselen bir güç arasındaki çatışmayı tasvir ettiği üzere "Tukidit Tuzağı") olasılığından rahatsızlık duyuyor. "Bence insanlar bunun üstesinden gelmek için ziyadesiyle aptallar, böylesi bir savaşın başlayabileceği birçok senaryo düşünebiliyorum. Tıpkı Almanya´nın 1939 yılında Polonya´yı işgal etmesi gibi —bir ülkenin diğeri tarafından kasıtlı bir saldırıya uğrayacağını düşünmüyorum-, muhtemelen Tayvan, Kuzey Kore ya da Güney Çin Denizi´nde yaşanan bir karşılaşma üzerinden yerel bir çatışmanın yaşanma ihtimali daha yüksek."







Kaynak:

Anahtar Kelimeler: Francis Fukuyama Sosyalizm geri gelmeli
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Pentagon, Trump´ın duvar planı için 1 milyar dolarlık fona onay verdi
Pentagon, Trump´ın duvar planı için 1 milyar dolarlık fona onay verdi
ABD Başkanı Donald Trump´ın çok tartışılan Meksika duvarı projesi için Pentagon bütçesinden 1 milyar dolar kullanılmasına onay çıktı.
İngiliz parlamentosundan hükümete Brexit darbesi
İngiliz parlamentosundan hükümete Brexit darbesi
İngiliz parlamentosu parlamento gündemini belirleme yetkisini Brexit seçeneklerini oylamak üzere hükümetten bir günlüğüne alan değişiklik teklifini kabul ederken, oylamada hükümete karşı oy kullanan Ortadoğu´dan Sorumlu Devlet Bakanı Alistair Burt ile Ekonomi ve Sanayiden Sorumlu Devlet Bakanı Richard Harrington istifa etti.
Trump´ın ´Golan Tepeleri´ kararına dünyadan tepki yağdı
Trump´ın ´Golan Tepeleri´ kararına dünyadan tepki yağdı
ABD Başkanı Trump´ın "Golan Tepeleri üzerinde İsrail egemenliğini tanıyan başkanlık kararını imzalaması dünyada tepkiyle karşılandı.
‘Trump, Türkiye dahil bölge ülkelerini sarsma niyetinde´
‘Trump, Türkiye dahil bölge ülkelerini sarsma niyetinde´
Rusya Ekonomi Yüksek Okulu Şarkiyat Merkezi´nden politika uzmanı ve Arabist Andrey Çuprıgin, Sputnik´e açıklamasında, Trump´ın Golan Tepeleri açıklamasının bölgeye etkisini ve bölge liderleri için anlamını değerlendirdi.
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping Monako ziyareti sonrası Macron ile bir araya geldi
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping Monako ziyareti sonrası Macron ile bir araya geldi
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile Fransa´nın güneyindeki Nice şehri yakınlarında Villa Kerylos´de bir araya geldi.
Yeni Zelanda: Christchurch saldırılarını Kraliyet Komisyonu araştıracak
Yeni Zelanda: Christchurch saldırılarını Kraliyet Komisyonu araştıracak
Yeni Zelanda Başbakanı Jacinda Ardern, Christchurch kentindeki 50 kişinin hayatını kaybettiği, 50 kişinde yaralandığı terör saldırısının araştırılması için Kraliyet Soruşturma Komisyonu kurulduğunu açıkladı.
Özel Savcı Mueller´in raporu açıklandı: Trump´a suçlama yok
Özel Savcı Mueller´in raporu açıklandı: Trump´a suçlama yok
Amerika Birleşik Devletleri Adalet Bakanlığı, 2016´daki son başkanlık seçimlerine Rusya´nın müdahalesi ve ABD Başkanı Donald Trump ile Moskova´nın arasındaki ilişki iddialarına yönelik yapılan incelemede herhangi bir suç unsuruna rastlanmadığını açıkladı.
Sunday Times: Bakanlar Theresa May´i devirme planları yapıyor
Sunday Times: Bakanlar Theresa May´i devirme planları yapıyor
İngiliz Sunday Times gazetesi, bir grup kabine üyesinin Brexit sürecinde başarısız olan Theresa May´i başbakanlık koltuğundan indirmeyi ve geçici hükümet başkanı atamayı planladıklarını yazdı.
Venezüella yönetimi muhaliflerin ‘varlıkları çalmasının´ mal olduğu zararı hesapladı
Venezüella yönetimi muhaliflerin ‘varlıkları çalmasının´ mal olduğu zararı hesapladı
Venezüella İletişim Bakanı Jorge Rodriguez, son 2 ay içinde ülkeden 30 milyar doların üzerinde para çalındığını, 1 milyar doların üzerindeyse muhaliflerin özel hesaplarına transfer edildiğini açıkladı.
Sırp doktor: NATO´nun Yugoslavya´da yaptıkları soykırımdı
Sırp doktor: NATO´nun Yugoslavya´da yaptıkları soykırımdı
Sırbistan Tıp Merkezi´nde nöroonkoloji bölüm başkanı Danica Grujicic, NATO´nun 1999´da Yugoslavya´yı bombalamasını ‘soykırım´ olarak niteledi.
Romanya´dan Kudüs kararı: İsrail´deki büyükelçiliğini Kudüs´e taşıyacak ilk Avrupa ülkesi olacak
Romanya´dan Kudüs kararı: İsrail´deki büyükelçiliğini Kudüs´e taşıyacak ilk Avrupa ülkesi olacak
Romanya, İsrail Büyükelçiliğini Tel Aviv´den Kudüs´e taşıyacağını açıkladı. Romanya, Kudüs´e büyükelçiliğini taşıyan ilk Avrupa ülkesi olacak.
Sabah´a konuşan Hollanda Başbakanı Rutte: Türkler endişe etmesin
Sabah´a konuşan Hollanda Başbakanı Rutte: Türkler endişe etmesin
Utrecht saldırısında hayatını kaybedenler anısına düzenlenen yürüyüşe katılan Hollanda Başbakanı Mark Rutte, Sabah gazetesine konuştu. Buna göre Rutte "Türkler endişe etmesin, saldırıların onlarla ilgisi yok" dedi.
Zaharova´dan ABD´ye: Golan Tepeleri´ndeki gerçek durumu bahane ediyor ama Kırım´daki durumun bilinmemesi için elinizden geleni yapıyorsunuz
Zaharova´dan ABD´ye: Golan Tepeleri´ndeki gerçek durumu bahane ediyor ama Kırım´daki durumun bilinmemesi için elinizden geleni yapıyorsunuz
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Golan Tepeleri´ni İsrail´e ait olduğunu tanıma girişimlerinin haklı bir adım olduğunu savunan ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo´ya yanıt verdi.
Çijov: NATO´nun Yugoslavya bombardımanının hukuk dışı olduğuna hiç şüphe yok
Çijov: NATO´nun Yugoslavya bombardımanının hukuk dışı olduğuna hiç şüphe yok
Rusya´nın Avrupa Birliği Daimi Temsilcisi Vladimir Çijov, NATO´nun Yugoslavya´yı bombardımanının başlamasının 20. yıldönümünün, bu eylemlerin uluslararası hukukun kabaca ihlali olduğunu hatırlatmak için iyi bir neden olduğunu söyledi
Trump: ABD, faaliyette bulunduğu her yerde IŞİD´le mücadele etmeyi sürdürecek
Trump: ABD, faaliyette bulunduğu her yerde IŞİD´le mücadele etmeyi sürdürecek
ABD Başkanı Donald Trump, ABD´nin IŞİD´in ‘faaliyette bulunduğu her yerde´ zafer kazanılmadıkça örgütle mücadele etmeyi sürdüreceğini söyledi.
Tayland darbeden 5 yıl sonra genel seçime gitti
Tayland darbeden 5 yıl sonra genel seçime gitti
Tayland halkı 2014 yapılan askeri darbeden 5 yıl sonra uzun süredir ertelenen milletvekili seçimlerine gitti.
Astana´nın adı resmen Nursultan oldu
Astana´nın adı resmen Nursultan oldu
Kazakistan Devlet Başkanı Kasım Cömert Tokayev, başkent Astana´nın adının Nursultan olarak değiştirilmesi için anayasada değişiklik yapılmasını öngören yasa tasarısını imzalayarak yürürlüğe koydu.
Rusya, ABD´yi yeni füze denemesine karşı uyardı
Rusya, ABD´yi yeni füze denemesine karşı uyardı
Rusya Dışişleri Bakanlığı, ABD´nin kıtalararası balistik füzeyi önleme denemesini gerçekleştirme niyetinin tehlikeli bir füze savunma politikasının tezahürü olduğunu belirtti.
Venezüella´dan ABD´nin askeri operasyon tehdidine yanıt
Venezüella´dan ABD´nin askeri operasyon tehdidine yanıt
Venezüella Dışişleri Bakanı Jorge Arreaza, ABD ve müttefiklerinin askeri müdahale olasılığıyla ilgili açıklamalarını reddetti.
Yolsuzluk soruşturmasıyla sıkışan Netanyahu´dan seçimdeki rakiplerine ´hakaret´ davası hamlesi
Yolsuzluk soruşturmasıyla sıkışan Netanyahu´dan seçimdeki rakiplerine ´hakaret´ davası hamlesi
İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu genel seçimdeki rakiplerine ´iftira´ ve ´hakaret´ suçlamasıyla dava açmaya hazırlandığını açıkladı.
ABD´nin Venezüella yaptırımlarına Guaido´dan destek
ABD´nin Venezüella yaptırımlarına Guaido´dan destek
Venezüella´da kendini geçici devlet başkanı ilan eden Ulusal Meclis (AN) Başkanı Juan Guaido, ABD yönetiminin Venezüella Ekonomik ve Sosyal Kalkınma Bankasına (BANDES) aldığı yaptırım kararına destek verdi.
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
DOLAR
5.4345
EURO
6.1114
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Röportaj Tüm Roportajlar
Sirkenin Marifeti: Dondurulmuş eti az sirkeli suda bekletmek daha kolay çözülmesini sağla

Püf noktası
Hindistan´daki yıllık doğum sayısı, Avustralya´nın toplam nüfusundan fazladır.

İlginç bilgiler