Türk bilim insanları, koronavirüs teşhisini 10 saniyeye düşüren tanı sistemi geliştirdi
Bilkent Üniversitesi UNAM´da Türk araştırmacılar tarafından geliştirilen yeni tanı sistemi, 10 saniyede yüzde 99 güvenilir sonuç veriyor.
Tarih: 31.12.2020 12:33:31/ 14986okunma / 0yorum

 

Bilkent Üniversitesi UNAM´da Türk araştırmacılar tarafından geliştirilen yeni tanı sistemi, 10 saniyede yüzde 99 güvenilir sonuç veriyor.

Bilkent Üniversitesi Ulusal Nanoteknoloji Araştırma Merkezinde (UNAM) Türk araştırmacılar tarafından koronavirüs teşhisini 10 saniyede yüzde 99 güvenilirlikle ve burundan sürüntü almadan yapabilen nanoteknoloji temelli tanı sistemi geliştirildi.

Dünya genelinde ilk olacağı belirtilen yüksek teknoloji ürünü Türk malı ´Diagnovir´ adlı sistemin yabancı menşeli PCR testlerinin yerini alması hedefleniyor.

Türkiye´de ilk vakanın görülmesinin ardından kurulan iş birliği ile aylar süren çalışmanın yüz güldüren sonuçlarını Bilkent Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Abdullah Atalar açıkladı. Koronavirüsün dünyayı dizler üzerine çöktürdüğünü ifade eden Atalar, "Koronavirüs, 150 nanometre boyutunda bir parçacık. UNAM araştırmacılarımız yıllarca nano boyuttaki parçacıklarla uğraştılar. Dolayısıyla bu konu, nanoteknoloji ile uğraşan hocalarımızın tam alanına giriyor" diye konuştu.

Koronavirüsün Türkiye´de görülmeye başlamasının hemen ardından hızlı sonuç veren bir test sisteminin geliştirilmesi için projeye başlandığını bildiren Atalar, şöyle devam etti: "Proje tamamlandı ve PCR´ın yerini alabilecek hem de çok hızlı yani saniyeler içinde sonuç verebilen bir yöntem geliştirildi. Pozitifse hemen sonuç veriyor, negatiflik olması halinde kontrollerle biraz daha uzun sürüyor. Yapılan kontrollerde bu yöntemle pozitif bulduklarımızın PCR´ı negatif çıksa bile birkaç gün sonra PCR´larının pozitife döndüğünü gördük. Bu cihaz tamamen Türk malı. Türkiye´ye ait eşi bulunmayan bu teknolojiden bütün dünya faydalanacak. Bunu tabii hocalarımıza ve Bilkent UNAM´daki araştırma ortamına borçluyuz."

Koronavirüsü çok hızlı test etmenin önemine işaret eden Atalar, "Kitleri de çok ucuz, cihazla seri halde testler yapılabilir. Bir kişinin çok hızlı bir şekilde pozitif olduğunu bulup karantinaya almak, salgını kontrol altına almak için çok önemli. Teknoloji, aynı zamanda koronavirüs benzeri salgınlarda kullanılabilecek özellikler taşıyor" şeklinde konuştu.

Rektör Atalar, yeni teknolojinin Türkiye´de kullanılmaya başlamasının ardından dünyaya da yayılacağına işaret ederek "Önümüzdeki süreçte bu buluşun ülkemizde ve dünyada çok ses getireceğine inanıyoruz" ifadesini kullandı.

Sistem saniyeler içinde ve hastalığın erken evresinde sonuç veriyor

Bilkent Üniversitesi UNAM baş araştırmacılarından Doktor Öğretim Üyesi Bülend Ortaç ise fotonikçiler, malzeme bilimciler ve biyoloji alanında çalışan bilim insanlarından oluşan çalışma grubu olarak koronavirüsün Türkiye´de görülmesinin hemen ardından yeni test kiti geliştirmek üzere çalışmalara başladıklarını anlattı.

Optik yöntemleri kullanarak hızlı şekilde tanı sistemi ve kitinin geliştirilmesi için yürüttükleri çalışmanın yedi ay sürdüğünü bildiren Ortaç, "İkinci faz çalışmalarında olumlu sonuçlar aldık. Burada hem laboratuvarda yaptığımız hem de hastanede koronavirüs hastalarıyla yaptığımız testlerin büyük bir doğrulukla sonuç verdiğini gördük" bilgisini paylaştı.

Çalışmanın ürün haline getirildiğini aktaran Ortaç, şöyle devam etti: "Sadece ağızdan alınan sürüntü için hızlı bir kit ve optik düzenekle hızlı tanı yapabilen cihaz geliştirdik. PCR testi, hata payı yüksek ve hastalık başladıktan 2-3 gün sonra sonuç veren bir yöntemken bizim sistemimiz saniyeler içinde ve hastalığın erken evresinde sonuç veriyor, doğruluk payı ise yüzde 99´lık oran ile çok çok yüksek. Hastalar üzerinde yaptığımız testlerde, PCR testlerinin çok öncesinde sonuç aldık."

Ortaç, geliştirdikleri yüksek teknolojinin tamamen yeni bir sistem olduğuna değinerek fikri koruma hakkı için uluslararası patent başvurusu yaptıklarını aktardı.

Hızlı ve güvenilir bir virüs tespit yöntemi olarak, sistemin Türkiye´de ve dünyada yaygın olarak kullanılacağına inandıklarını dile getiren Ortaç, "Bu biyosensör sisteminin seri üretimi için gerekli altyapı yatırımlarına halihazırda başlandı. Etik Kurul onayı ve Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) onayı gibi gerekli izinlerin en kısa sürede tamamlanarak, ürünün seri üretim safhasına geçilmesi ve tahminen 2 ay içerisinde kullanıcılarla buluşturulması planlanıyor. Bu sayede pandeminin kontrol altına alınmasına katkıda bulunulacak ve sosyal hayatın önemli ölçüde rahatlatılması mümkün olacak" değerlendirmesinde bulundu.

´Virüsün varlığı ya da yokluğunun tespitine dayanıyor´

UNAM araştırmacılarından Fizyolog Doktor Ali Aytaç Seymen de yeni tanı sisteminin diğer testlerde hastalar için sıkıntılı durum yaratabilen burundan derin sürüntü almaya son vererek sadece ağız içinden tükürük örneği alarak çalıştığı bilgisini paylaştı.

Hastadan alınan numune örneğinin pozitif olması halinde 5-10 saniye içinde, negatif durumda ise kontrollerin yapılarak 20-30 saniye içinde sonuç verdiğini belirten Seymen, "Yaptığımız klinik çalışmalarda yüzde 99 doğruluk oranıyla çalıştığını test ettik. Sistem nanoteknoloji temelli olarak çalışıyor. Yaptığımız bilimsel çalışmalarda ve patent araştırmalarında bizim yaptığımız sisteme benzer bir çalışmaya rastlanmadı" dedi.

Teşhis ve tanı sisteminin virüs varlığında ışıma rengi değişen, bu sayede yüksek seçicilikte tespit yapabilen optik temelli bir yöntem olduğunun altını çizen Seymen, şunları söyledi: "Bu sistemde, bir biyosensör cihazına özel olarak geliştirilen patojen tespit çipi üzerinden, dinamik olarak floresan sinyali alınarak, patojenlerin saniyeler içerisinde tespit edilmesi sağlanıyor. Bir hastadan alınan örnek, özel bir solüsyonla karıştırıldıktan sonra patojen tespit çipi üzerine damlatılıyor, biyosensör cihazı tarafından ortamda patojen varsa, floresan sinyali alınarak yüksek doğrulukta patojen varlığını tespit ediyor. Halihazırda orofarenks ve nazofarenks gibi derin bölgelerden sürüntü örneği almak yerine, ağız içinden tükürük örneği alınması da sistemin kullanımını tercih edilir kılıyor. Yaygın olarak kullanılan PCR testlerinden farklı olarak, sistem örnek çoğaltmaya değil, gelişmiş optik yöntemlerle virüsün varlığı ya da yokluğunun tespitine dayanıyor. Sistemde hem hassas biçimde virüs tespitini hem de tespitte yüksek derecede seçiciliği sağlayan optik ve elektronik modüller, ayrıca üst düzey biyoteknoloji ve malzeme bilimi bilgisi kullanıldı."

´PCR´a göre çok çok ucuz´

Bilkent Holding İş Geliştirme ve Strateji Grup Başkanı Tunç Batum da ´Diagnovir´ isimli sistemin, Bilkent UNAM altyapısı kullanılarak Bilkent Holding ve Bilkent CYBERPARK Teknoloji Geliştirme Bölgesi´nde faaliyet gösteren ´E-A Teknoloji´ isimli şirketin ortak çalışması sonucu geliştirildiğini aktardı.

Sistemin hız ve doğruluk oranı olarak dünyada muadilinin bulunmadığına dikkati çeken Batum, "Seri üretim altyapısını hazırlıyoruz. 2 ay içinde öncelikle Türkiye´ye, sonrasında da dünyaya bu teknolojiyi sunacağız. Ülkemizde kullanılan PCR testleri yurt dışından geliyor. Amacımız yerli kit ile maliyet etkin bir çözüm yaratmaktı ve bunu başardık. PCR´a göre çok çok ucuz. Bu ucuzlukla Türkiye´de ve dünyada insanlar çok fazla test imkanına kavuşacak" dedi.

Batum, yüksek ihracat potansiyeli taşıyan sistemin, yurt içi ve yurt dışında yaygın kullanımı için tüm işaretleme, belgelendirme ve akreditasyon adımlarına başlandığını kaydetti.

 








Kaynak:

Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazıcılarda sahte mürekkep kullanımının zararları
Yazıcılarda sahte mürekkep kullanımının zararları
Yazıcılarda kullanılan sahte mürekkep sayısında ciddi bir artış var. Daha ucuza temin edilen mürekkep pek çok açıdan büyük bir tehdit haline geldi. Peki mürekkebin sahtesi ile gerçeğini nasıl ayırt edebiliriz? Sahte mürekkep kullanımının sakıncaları neler?
Çift yumurta ikizlerinde rekor: Doğum oranları tarihin en yüksek seviyesinde
Çift yumurta ikizlerinde rekor: Doğum oranları tarihin en yüksek seviyesinde
Bilim insanları, dünya çapında çift yumurta ikizi bebeklerin doğum oranlarının ´her zamankinden yüksek olduğunu ortaya çıkardı.
İddia: Yapay zeka, bir insanın Kovid-19´dan ölüp ölmeyeceğini tahmin edebilir
İddia: Yapay zeka, bir insanın Kovid-19´dan ölüp ölmeyeceğini tahmin edebilir
Kopenhag Üniversitesi´nde yapılan bir araştırmaya göre, yapay zekanın, hastalık geçmişinizi ve sağlık verilerinizi analiz ederek Kovid-19´dan ölüp ölmeyeceğinizi yüzde 90 doğrulukla belirleyebileceği iddia ediliyor.
Rus bilim insanları deniz suyunun güneş ışığı ile nasıl etkili bir şekilde tuzdan arındırılacağını buldu
Rus bilim insanları deniz suyunun güneş ışığı ile nasıl etkili bir şekilde tuzdan arındırılacağını buldu
Uluslararası bir araştırma ekibinde yer alan Ulusal Nükleer Araştırma Üniversitesi MEPhI´den (UNAÜ MEPhI) bilim insanları, deniz suyunu (mevcut teknolojilere göre) tuzdan daha hızlı arındırmaya ve güneş jeneratörlerinin verimliliğini artırmaya yardımcı olacak bir teknoloji geliştirdi.
100 milyon yıl öncesine ait dünyanın en eski spermi bulundu
100 milyon yıl öncesine ait dünyanın en eski spermi bulundu
Myanmar´da 100 milyon yıl öncesine ait küçük kabuklu bir hayvanın kalıntısının içinde ´devasa´ bir hayvan spermi bulundu, dünyanın en eski hayvan spermi olarak kayıtlara geçti.
Prof. Naci Görür: Marmara depremi ´Geliyorum´ diye bağırıyor
Prof. Naci Görür: Marmara depremi ´Geliyorum´ diye bağırıyor
Yerbilimci Prof. Dr. Naci Görür, "Hazırlıklı olmamışız. İnsanlarımızı eğitmemişiz. İşte bunlar insanı ürkütüyor. Marmara Depremi ´Geliyorum´ diye bağırıyor" ifadesini kullandı.
Çin´de 244 milyon yıl öncesine ait balık fosili bulundu
Çin´de 244 milyon yıl öncesine ait balık fosili bulundu
Çin´in güneybatısında 244 milyon yıl öncesine ait balık fosilleri gün yüzüne çıkarıldı.
Arjantin´de 70 yıl önce bulunan balık fosilinin 70 milyon yıllık olduğu keşfedildi
Arjantin´de 70 yıl önce bulunan balık fosilinin 70 milyon yıllık olduğu keşfedildi
Arjantin´in güneyindeki Patagonya bölgesinde 70 sene önce bulunan dev balık fosilinin, yaklaşık 70 milyon yıl önce bölgede yaşadığı keşfedildi.
Roscosmos´tan uzaya ABD astronotlarını gönderen ilk özel şirket olan SpaceX´e tebrik
Roscosmos´tan uzaya ABD astronotlarını gönderen ilk özel şirket olan SpaceX´e tebrik
Rusya´nın uzay ajansı Roscosmos, 2011´den beri ilk defa ABD topraklarından fırlatılan bir mekik ile uzaya NASA astronotlarını gönderen SpaceX şirketini tebrik etti.
Dinozorları yok eden asteroidin Dünya´ya en ölümcül açıyla isabet ettiği ortaya çıktı
Dinozorları yok eden asteroidin Dünya´ya en ölümcül açıyla isabet ettiği ortaya çıktı
Dinozorlarının neslinin tükenmesine neden olan asteroidin, Dünya´ya "mümkün olan en ölümcül" açıyla isabet ettiği açıklandı.
Fransız istihbarat şefi: Yeni James Bond´lara değil, teknoloji delisi gençlere ihtiyacımız var
Fransız istihbarat şefi: Yeni James Bond´lara değil, teknoloji delisi gençlere ihtiyacımız var
Koronavirüs pandemisinden sonra değişecek dünyada sanal iletişim kurulacağına dikkat çeken Fransız dış istihbarat servisinin teknoloji direktörü, Bond ya da Rambo tarzı değil, teknoloji delisi gençleri işe almak istediklerini belirtti.
İlk kez Türk bilim kadını Amerikan Ulusal Bilimler Akademisi üyeliğine seçildi
İlk kez Türk bilim kadını Amerikan Ulusal Bilimler Akademisi üyeliğine seçildi
Dünyanın en seçkin bilim kurumlarından Amerikan Ulusal Bilimler Akademisi´nin 157 yıllık tarihinde ilk kez bir Türk bilim kadını ´üye´ olarak seçildi.
Madagaskar´da dinozorlar döneminden kalma memeliye ait fosil bulundu, ´çılgın yaratık´ adı verildi
Madagaskar´da dinozorlar döneminden kalma memeliye ait fosil bulundu, ´çılgın yaratık´ adı verildi
Doğu Afrika´daki ada ülkesi Madagaskar´da, 66 milyon yıl öncesinde yaşadığı düşünülen bir memeli canlıya ait fosil keşfedildi. Uzmanların ‘çılgın yaratık´ adını verdikleri türün, yaşadığı dönem için ‘tuhaf ve benzersiz´ özellikler taşıdığı belirtildi.
DSÖ: Kovid 19´un laboratuvar çıkışlı olduğuna dair kanıt yok, hayvandan kaynaklanması yüksek ihtimal
DSÖ: Kovid 19´un laboratuvar çıkışlı olduğuna dair kanıt yok, hayvandan kaynaklanması yüksek ihtimal
Yeni tip koronavirüsün çıkış yeri olan Çin´in Vuhan kentindeki laboratuvardan yayıldığı iddiaları, ABD medyasında geniş yer bulması, Nobel Tıp Ödüllü Fransız doktor Luc Montagnier tarafından desteklenmesi ve ABD Başkanı Donald Trump´ın araştırmalarına mazhar olmasının ardından Dünya Sağlık Örgütü´nün (DSÖ) gündemine geldi.
Korona hastalarının virüs yükünü azaltmanın yolunu hamster gösterdi
Korona hastalarının virüs yükünü azaltmanın yolunu hamster gösterdi
South China Morning Post gazetesi, Hong Kong Üniversitesi´nin koronavirüsün insanda tutunduğu proteinin benzerine sahip hamster üzerindeki araştırmasını duyurdu. Önce koronavirüsten iyileşen türdeşlerinden alınan kan serumu, sonra virüs enjekte edilen hamsterin virüs yükü çok az çıktı. Aynı yöntemin insanlara uygulanması planlanıyor.
Myanmar´da dinozor çağından kalma hamam böcekleri bulundu
Myanmar´da dinozor çağından kalma hamam böcekleri bulundu
Myanmar´da kehribar içinde bozulmadan kalan 99 milyon yıllık hamam böcekleri keşfedildi.
Kuyruklu yıldızda yaşam için gerekli maddeler bulundu
Kuyruklu yıldızda yaşam için gerekli maddeler bulundu
Rosetta uzay aracı verilerini analiz eden Alman bilim insanları, kuyruklu yıldız 67P/Churyumov -Gerasimenko´da, kütle spektrometresi tarafından kaydedilen amonyum tuzlarını keşfetti.
Alphabet´in piyasa değeri 1 trilyon dolara ulaştı
Alphabet´in piyasa değeri 1 trilyon dolara ulaştı
ABD´li teknoloji şirketi Google´ın da sahibi olan Alphabet, tarihinde ilk kez 1 trilyon dolar piyasa değerine ulaştı. Alphabet 1 trilyon dolar piyasa değerine ulaşan dördüncü şirket oldu.
Atatürk Üniversitesi´nde Türkiye´deki ilk ´milli ilaç´ üretildi
Atatürk Üniversitesi´nde Türkiye´deki ilk ´milli ilaç´ üretildi
Atatürk Üniversitesi bünyesinde yürütülen çalışmalar kapsamında parkinson, alzheimer ve depresyonun tedavisinde kullanılacak ilaç üretildi. İlaç Türkiye´de üretilen ilk ´milli ilaç´ olma özelliğini taşıyor.
Yüzyılın sonunda kalori ihtiyacı yüzde 80 artacak
Yüzyılın sonunda kalori ihtiyacı yüzde 80 artacak
Almanya´da bilim insanları, 2100´de insanların kalori ihtiyacının yaklaşık yüzde 80 artacağını ileri sürdü. Buna göre günlük yeme alışkanlığına bir kişinin 2 muz ya da bir porsiyon patates kızartması eklemesi gerekecek.
ABD´li general: İnsanı dünyanın herhangi bir noktasına 1 saatte transfer edecek teknolojiye sahibiz
ABD´li general: İnsanı dünyanın herhangi bir noktasına 1 saatte transfer edecek teknolojiye sahibiz
Hava Kuvvetleri´nden emekli korgeneral Steven Kwast, ABD´nin insanı dünyanın herhangi bir noktasına 1 saatten kısa bir sürede transfer edilmesini sağlayan teknolojiye sahip olduğunu ileri sürdü.
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
DOLAR
8.1433
EURO
9.7816
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Röportaj Tüm Roportajlar
Camlarınız çok kirliyse, 1 litre sıcak su, 1 fincan sirke karışımı ile camları soldan sağ temizleyin. Camlar silindikten sonra yağmur yağdı ve yağmur lekeleri oluşuyorsa. Temizlik yapıldıktan sonra temiz suya bir miktar gliserin koyun ve camların üstünden geçin. Yağmur damlaları leke bırakmayacaktır.

Püf noktası
Arıların başlarının üzerinde 3 küçük, ön tarafta ise 2 büyük olmak üzere toplam 5 gözleri bulunuyor.

İlginç bilgiler