Barak Ravid
Türkiye ile yapılan müzakerelerde yer alan üst düzey İsrailli yetkililer, salı günü Haaretz`e, 'İsrail ile Türkiye, bir mutabakat anlaşması imzalamaya çok yakın ve iki ülke arasındaki ilişkiler muhtemelen önümüzdeki birkaç gün içinde düzelecek.' şeklinde bir açıklamada bulundular.
Haaretz, salı günü, İsrail’in 2010’daki Mavi Marmara baskınında ölen Türk sivillerin ailelerine 20 milyon dolar tazminat ödemeyi önerdiğini aktardı.
Pazar günü İsrail’e gelen üst düzey bir Türk heyeti, İsrailli müzakerecilerle bir araya geldi. Heyetin gelişini, İsrail’in Kanal 10 TV’si duyurdu.
Başkentteki son tur görüşmelerin, onaylanmak üzere Kudüs ve Ankara hükûmetlerine gönderilebilecek bir anlaşmayla sonuçlanıp sonuçlanmayacağı henüz belirsiz.
Türk Hürriyet Daily News gazetesi, pazartesi günü, Ankara’daki üst düzey yetkililerin bildirdiğine göre bir anlaşmanın yakın olduğunu aktardı. Gazete, Türkiye`den bir diplomatik kaynağın, 'Tazminat konusunun çözümlenmesine ilişkin olumlu gelişmeler mevcut. Bir anlaşma hemen hemen hazır ve iki ülkeye sunulmadan önce bazı ufak pürüzlerin giderilmesi bekleniyor.' şeklindeki sözlerini aktardı.
Gazete ayrıca diplomatik kaynakların, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, 30 Mart’taki yerel seçimler öncesinde siyasi olarak kritik bir kavşakta yer aldığını ve İsrail ile anlaşmayı, 'bir diğer dış politika zaferi' olarak göstermek için kullanabileceğini ifade ettiklerini aktardı.
Türkiye Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç, pazartesi günü İzmir ziyareti sırasında yaptığı açıklamada, İsrail ile görüşmelerde ilerleme sağlandığını ve Türkiye’nin İsrail ile ilişkileri normalleştirmek istediğini söyledi. Ancak tarafların henüz bir anlaşmaya varmadığını ifade eden Arınç, Türkiye’nin talep edeceği tazminat miktarının uluslararası hukuka ve emsal niteliği taşıyan kararlara dayalı olacağını belirtti.
Arınç’a göre anlaşmaya varılır varılmaz İsrail ile Türkiye, ilişkileri onarmaya başlayacaklar ve yeni büyükelçiler atanacak. Arınç ayrıca İsrail ile imzalanan anlaşmanın, Türk Parlamentosu tarafından da onaylanacağını söyledi.
Parlamento onayı, baskına katılan İsrailli askerler ve subaylar aleyhine Türkiye’nin açtığı davaları da geçersiz kılacak ve gelecekte Türk mahkemelerinde bu tür davaların açılmasını engelleyecek.
Tazminatlar doğrudan ailelere ödenmek yerine bir insani yardım fonuna aktarılacak ve belli kriterler doğrultusunda fonlar ailelere nakledecek.
İsrail, Türkiye ile ilişkilerin normalleşmesinin sadece sembolik olarak Tel Aviv ve Ankara’ya yeniden büyükelçi atanmasından ibaret olmamasını umuyor. İsrail daha çok iki ülke arasında diyaloğun bütünüyle yeniden başlamasını istiyor. İsrail ayrıca Türkiye’nin uluslararası forumlarda İsrail aleyhine hareket etmekten aynı zamanda basında İsrail’i kötülemekten kaçınmasını bekliyor.(İsrail`de yayınlanan Haaretz - 4 Şubat 2014)