Husam Hasan
İki Halk Arasında Olumlu Teveccüh… Yakın Zamanda Siyasi Bir Çıkış Yok… Beklentiler İstikrarlı Ekonomik İlişkilerin Sürmesi Yönünde
Mısır-Türkiye ilişkileri, eski Cumhurbaşkanı Muhammet Mursi’nin azledilmesinden itibaren siyasi gerginliklerle dolu bir yılı geride bıraktı. Ancak iki ülke arasında toplamda 6 milyar ABD dolarını bulan ekonomik ilişkilerin yapısı etkilenmedi. İki başkent de bu konuda istikrarı muhafaza etti.
Ankara’daki Mısır Büyükelçiliği, 14 Haziran`da bir bildiri yayımladı. Mısır ve Türkiye arasındaki ticaret hacmi, iki ülke arasındaki ilişkilerde öne çıkan gerginlik ve karşılıklı azarlamalara ve Kasım 2013’te diplomatik temsil düzeyini maslahatgüzarlık seviyesine düşürmelerine rağmen normal değerlerini koruyarak bu yıl 4,5 milyar ABD doları olarak gerçekleşti.
Elçilik bildirisinde buna ek olarak şu ifadeler yer alıyor: İki ülke arasındaki iktisadi ve ticari ilişkilerin, siyasi meselelerden uzak olması gerekir.
Mursi, görevden uzaklaştırıldıktan birkaç hafta sonra Mısır-Türk İş Konseyi Mısır tarafı Başkanı Adil el Lemi, Şuruk’a verdiği demecinde Türkiye’nin Mısır`da 1,5 milyar ABD dolarına varan yatırımları olduğunu ve 300 şirkette 52 bin işçinin çalıştığını ifade ederek “Türk iş adamları Mısır’daki yatırımlarını artırmak istiyor.” dedi.
Dışişleri resmî sözcüsü Bedr Abdulati, “Diplomatik temsil düzeyinin düşürülmesi Türkiye ile ilişkilerin kesilmesi anlamına gelmez. Ekonomik ilişkiler devam edecektir.” şeklinde açıklama yaptı.
Buna karşılık Türkiye de benzer bir tavır sergiledi. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu açıklamasında, “Ankara’nın Mısır’la olan dostluğu sürecektir.” dedi. İki ülke arasında 2005 yılında imzalanan serbest ticaret anlaşmasının iptal edildiği yönünde söylentiler çıkmasına rağmen iki ülke arasındaki ekonomik ilişkiler ve ticari faaliyetler güçlü kaldı. Gözlemciler bunu, siyasi gerginliklerin ekonomik ilişkilere yansımamasıyla ilgili Kahire ve Ankara’nın zımni bir anlaşması olarak yorumluyorlar.
Türkiye Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün Mısır’ın seçilmiş Cumhurbaşkanı Abdulfettah el Sisi`ye gönderdiği kutlama mesajı en düşük düzeyde de olsa ilişkileri muhafaza etme arzusunun açık bir tecellisidir.
Ekonomik ilişkilerdeki istikrar, iki halk arasındaki ilişkilere de yansıdı. Abdulati bu ilişkileri, “destekleyici ilişkiler” diye niteledi.
Batılı gözlemciler, Mısır ile Türkiye arasındaki siyasi ilişkilerin yakın geleceğe kadar resmî düzeyde dondurulmuş olarak kalacağı, ekonomik ilişkilerin istikrarı koruyacağı görüşünü benimsiyorlar.
Denfer Ortadoğu Araştırmaları Merkezinde Misafir Araştırmacı olan Muhammet el Masri, konuyla ilgili olarak siyasi ilişkiler soğuk bir şekilde ilerlese de ekonomik çıkarların ve eğlence (diziler gibi) sektörünün, iki ülke ilişkilerinde kazandıran kart olmaya devam edeceği görüşünü dile getirdi. (Mısır, El-Şuruk - 01 Temmuz 2014)