Çin`den Özbekistan`a sıkı işbirliği önerisi

Çin Devlet Radyosu

Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping, Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov ile Taşkent`te görüştü. İkili stratejik ortaklık ilişkisini geliştirmeye ve derinleştirmeye karar veren iki lider, Çin-Özbekistan Dostluk ve İşbirliği Antlaşması`na imza attı.

Antlaşmayla iki ülke arasındaki ilişkilerin gelişme yolu ve bu yolda izlenecek ilkeler, hukuki bir çerçeveye oturtulurken, işbirliğinin daha da geliştirilmesinin temelleri atıldı.

Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov, Xi Jinping`i törenle karşıladı. Daha sonra, 3 saatlik bir görüşme yapan iki lider, ekonomi, enerji, yatırım ve Çince eğitimi gibi konularda işbirliği belgelerinin imza törenine katıldı.

'Boş çuval dik durmaz'

2012 yılında Çin ile Özbekistan, stratejik ortaklık ilişkisi kurdu. Çeşitli alanlardaki somut işbirliğinin verimliliği, ikili ilişkilerin geliştirilmesi için sağlam bir temel oluşturdu. Bu yılın ilk yarısında iki ülkenin ticaret hacmi, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 53,5 oranında artarak 2 milyar 125 milyon ABD Doları`na ulaştı.

Xi Jinping, Kerimov`la görüşmesinde bir Özbek atasözü kullanarak, ikili somut işbirliği önerisinde bulundu. Xi, şunları söyledi: 

'Özbekistan`da bir atasözü vardır: `Boş çuval dik durmaz`. Bu atasözü, ikili ilişkiler için de geçerli. Çin ile Özbekistan arasındaki stratejik ortaklık ilişkisinin gelişmesi için işbirliğinde daha fazla somut verimlilik kazanılması gerekiyor. Dolayısıyla, önerilerim şöyle: 2017 yılında ikili ticaret hacminin 5 milyar dolara yükselmesi için çalışılması gerekiyor. Finansal işbirliği güçlendirilecek. Yerel para birimleriyle hesaplamalar artırılacak. Altyapı tesislerinin birbirine bağlanma çalışmaları geliştirilerek, Çin-Kırgızistan-Özbekistan Demiryolu ve Otoyolu`nun en kısa süre içinde hizmete girmesi gerekiyor.'

Enerji işbirliğine vurgu

Aynı gün imzalanan işbirliği belgelerinden bazıları, petrol ve doğalgaz alanlarını kapsıyor. Xi Jinping, Çin-Özbekistan Doğalgaz Boru Hattı`nın uzun vadeli ve güvenli bir şekilde çalışması için garanti verilmesi gerektiğini dile getirdi. Xi, sözlerine şöyle devam etti:

'Enerji işbirliği, ikili stratejik ortaklık ilişkileri kapsamında önemli bir işbirliği. İki tarafın, enerji işbirliğini derinleştirmek için ortak çaba göstermesi gerekiyor. Bunun yanı sıra, taraflar doğalgazın tekrar işlenmesi, bitümlü şistin geliştirilmesi ve yenilenebilir enerji gibi alanlarda işbirliği yapabilir.'

Farklı alanlarda ortak çalışmalar

Özbekistan Cumhurbaşkanı İslam Kerimov, doğalgaz boru hattı projesinin en iyi şekilde hayata geçirilerek, bunun güvenilir bir enerji hattı olmanın yanı sıra, iki ülke işbirliği için de bir köprü hâline getirileceğini belirtti.

İki lider, görüşmede ayrıca Orta Asya`daki son gelişmeleri ele aldı. Liderler, terörizm, bölücülük ve köktencilikten oluşan 'Üç Kötü Güç'`ün yanında, uyuşturucu madde kaçakçılığı ve sınır ötesi suçlara karşı ortak mücadelede bulunacaklarını kaydetti.

Xi ile Kerimov, uluslararası toplumla beraber Afganistan`ın yeniden yapılanma sürecini desteklemeye hazır olduklarını dile getirdi.

Özbek lider, görüşmede iki ülkenin, yıllardır eşitlik ilkesi temelinde birbirine saygı göstererek destek verdiğini ve karşı tarafın içişlerine karışmadığını vurguladı. Kerimov, Xi Jinping`in ziyaretinin, iki ülke arasındaki dostluk ve işbirliği ilişkilerinin gelişmesi için itici güç sağlayacağına işaret etti.