Deniz madenciliği okyanuslardaki ekosisteme zarar veriyor mu?

euronews: “Okyanus zemini mineral bakımından oldukça zengindir. Denizlerde yapılan maden arama çalışmaları okyanustaki yaşamı nasıl etkiliyor? Bu konuyu aydınlatmak için Atlantik´te araştırma yapan bir tekneye konuk olduk.´‘

Maden arama endüstrisi yeni bir teknoloji üzerinde çalışarak deniz yüzeyinin yarım kilometre derinliğindeki hazinelere ulaşmaya çalışacak. İlk denemenin 2018´de yapılması öngörülüyor. Ancak bu yeni teknoloji bazı çevreleri endişelendiriyor.

euronews: ‘‘Ian, derin sularda maden aramak tam olarak ne anlama geliyor?´‘

Ian Stewart, MIDAS Projesi Başkanı: ‘‘Deniz yüzeyi altında ticari anlamda kullanılabilecek birçok maden bulunduğu düşünülüyor. Bu madenler genelde metal, ancak fosfat ve hidrat gibi enerji için kullanılan elementler de bulunuyor. Şu anda konuya ilgi oldukça büyük. Yatırım oranı da giderek artıyor. Yakın bir zamanda, meyvesini alabileceğimiz bazı yeni projelere başlanacak.´‘

Ancak maden arama çalışmalarının denizdeki canlıların yaşamını olumsuz etkilemesinden korkuluyor. Bunu tam olarak tespit etmek güç çünkü denizin derinliklerinde yeterince araştırma yapılmamış. Bu sebeple deniz biyologları, maden arama sonucu zarar gören mercanların nasıl iyileştiğini inceliyor.

Ines Martins, Deniz Biyoloğu: ‘‘Bu tip mercanlar fiziksel zarar açısından inceleniyor. Bu durum mercan toplulukları için büyük bir risk. Diğer bir grup mercan da, yoğunlaşma durumundaki bakır zehirlenmesi yönüyle araştırılıyor. Bu tip bir zehirlenme mercanların iç yapısını etkilemek için yeterli.´‘

Zarar gören ve korunan mercanlar araştırma için dikkatli bir şekilde tekneye çıkartılıyor. Üzerlerine özel bir yapı yerleştirilen bu canlılar daha sonra deniz yüzeyine tekrar bırakılıyor.

Antonio Godinho, Deniz Biyoloğu: “Bu araştırma büyük önem taşıyor. Çünkü mercanlar, derin sulardaki yaşamın temelini oluşturuyor. Bu canlıların nasıl etkilendiğini öğrenmek zorundayız çünkü ekosistemin devam etmesi onlara bağlı.´‘

Bu deneyi gerçekleştirmek için tekne Portekiz´e bağlı Azores Adaları açıklarında bulunan bir denizaltı dağı civarına yanaşıyor. Mercan örnekleri denizin 200 metre altında farklı yerlere bırakılıyor. Yapılan tüm bu işlemler bir su altı aracıyla görsel olarak kontrol ediliyor.

Paul Bond, Denizaltı Görselleme Aygıtı Teknisyeni: ‘‘Bu deneyle birlikte mercanların yayılışını gözlemliyoruz. Dikey olarak iniş yaptıktan sonra ipleri kesiyoruz ve bağlantı kopuyor. Ancak nereye iniş yaptığımızı tam olarak tespit etmeliyiz. Çünkü bir ay ya da bir yıl sonra kendilerini yenileyen mercanları numunelerini bulurken zorluk yaşayabiliriz.´‘

Avrupa araştırma projesinin bu deneyi mercanların fiziksel ve kimyasal zedelenmelere karşı nasıl tepki verdiğini tespit etmeyi amaçlıyor. Bu araştırmada elde edilen veriler, derin sularda maden arama çalışmalarıyla ilgili yönetmelikleri belirlemeye yardımcı olacak.

Ian Stewart, MIDAS Projesi Başkanı: ‘‘Bilim insanları her zaman daha fazla veri ister. İşte bu sebeple buradayız. Derin sulardaki ekosistemleri daha iyi anlamaya çalışıyoruz. Bununla ilgili daha fazla araştırma yapmalıyız. İnceleme yapmadan, ekosistemdeki değişiklikleri tam olarak tespit etmemiz çok zor.´‘