Fransa ile Madagaskar arasındaki Dağınık Adalar kavgası büyüyor

Yeni tip koronavirüsü (Kovid-19) tedavi ettiği iddiasıyla üretip piyasaya sürdüğü ve diğer Afrika ülkelerine ihraç ettiği ´Covid Organics´ isimli yerlş bitkisel ilaçla gündem olan Madagaskar ile Fransa arasında zengin doğal kaynakları olan takımadaların hakimiyetiyle ilgili gerilim tırmanıyor.

Fransa ile 1897-1960 arasındaki sömürgesi Madagaskar arasında 1970´den beri süregiden Hint Okyanusu´ndaki takımadalar ihtilafı yeniden alevlendi.

Afrika´nın doğusunda Hint Okyanusu´nda yer alan Madagaskar Adası´nın kara sularındaki Dağınık Adalar´ı denizaşırı ili ilan etmiş bulunan Fransa, son olarak burada doğal rezerv oluşturma kararı aldı.

Europa, Bassas da India, Juan de Nova, Glorieuses ve Tromelin adalarını 2007´den beri kendi ili ilan etmiş Fransa, 2005´te Juan da Nova Adası´nda 62 bin kilometrekarelik alanda iznini çıkarttığı petrol arama adımıyla yetinmedi.

Bu kez Glorieuses üzerinde petrol başta olmak üzere doğal kaynakların muhafaza edileceği Ulusal Doğal Rezerv Merkezi inşa etme planını devreye sokan Fransa, Glorieuses´te de bir an önce bu merkezi kurmak istiyor.

Fransa Ekolojik Geçiş ve Dayanışma Bakanlığı´nın 11 Mayıs´ta Glorieuses Takımadalarında Ulusal Doğal Rezerv oluşturulmasına ilişkin taslak bir kararname yayımlaması son yıllarda ilişkileri limoni olan iki ülkenin yönetimlerini karşı karşıya getirdi.

Bu yüzden 18 Mayıs´ta Fransa Büyükelçisi´ne protesto notası veren ve projeden vazgeçilmesini talep eden Madagaskar, 12 Aralık 1979´da BM Genel Kurulunun bu adaları Madagaskar topraklarının ayrılmaz parçası olarak tanıyan kararını hatırlatarak Fransa´nın buradaki varlığının, adımlarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu söylüyor.

Geçen yıl Fransa´yı ziyaretinde Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron´dan Fransa´nın sözkonusu adalardan çekilmesi talebinde bulunan Madagaskar Cumhurbaşkanı Andry Rajoelina, ortak komisyon kurularak ülkenin bağımsızlık yıldönümünün kutlanacağı 26 Haziran´a kadar soruna çözüm bulunması için Fransa´ya süre tanıdı.

Adaların hakimiyet sorununa çözüm için 18 Kasım 2019´da ilk defa bir araya gelen ortak komisyonun koronavirüs pandemisi günlerinde nasıl toplanacağı da ayrı bir sorun.

Rajoelina, geçen hafta, France 24 kanalına verdiği mülakatta, Dağınık Adalar´ın kendi toprakları olduğunu söyleyip iadesini talep etti.

Ancak Macron, 22-25 Ekim 2019´da Fransa´nın denizaşırı ili konumundaki Mayotte Adası ve Dağınık Adalar´ı ziyaretinde dile getirdiği bu konuda geri adım atmıyor.

Dört küçük mercan adası ve bir büyük adadan oluşan ve sakinleri olmadığından yılın çoğu zamanı ıssız kalan bu adalarda Fransa, mevcudiyetinin sembolü olarak her hafta değişimli olarak bir asker bulunduruyor.

Madagaskar´ın Fransa´yı işgalci kuvvet olarak görmesi ve adaların hakimiyetinin tamamen kendisine verilmesi çabalarına rağmen, Fransa adalar üzerindeki varlığını pekiştirme projelerini devreye sokuyor.