İran Buşehr Nükleer Santrali`ni devraldı

İsrail`in, İran`ın nükleer tesislerine saldırıda kullanması muhtemel rotalar...

Çin Devlet Radyosu

İran dün (23 Eylül) Rusya tarafından inşa edilen ve ülkesinin ilk nükleer santrali olan Buşehr Nükleer Santrali`ni resmen devraldı. İranlı ve Rus yetkililerin düzenlediği devir töreniyle nükleer santralin ilk jeneratör grubunun teknik yönetimi İranlı personele geçti.

İran Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve Atom Enerjisi Örgütü Başkanı Ali Ekber Salihi devir töreninde yaptığı konuşmada, nükleer santralin işletme güvenliğini güvence altına almak için iki yıllık geçici devir döneminde Rus uzmanların bakım ve onarım hizmetleri için kalmaya devam edeceğini kaydetti. Devirle İran halkının 37 yıllık hayalinin gerçekleştirildiğini belirten Salihi, İran ve Rusya`nın yeni bir nükleer santral inşa etmek için işbirliğinde bulunacağına ve kısa bir süre sonra başlama töreninin düzenleneceğine işaret etti.

Santralin kontrolü Tahran`a geçmeden önce, güvenliği sağlamak için ilgili kurumlar 14 günlük test yaptı. Test sonuçları santralin sorunsuz bir şekilde işletildiğini gösterdi. İran`ın nükleer santralde kontrolü ele almasının ardından, önümüzdeki iki yıl meydana gelebilecek arızalar için Rusya bakım ve onarım hizmetleri sağlayacak.

Buşehr Nükleer Santrali`nin inşasını Almanya`nın Siemens şirketi 1976 yılında başlatmıştı. Ancak, ABD`nin karşı çıkması sonucu Siemens İran`la işbirliğini durdurdu. 1996 yılının Şubat ayında Rusya nükleer santralin inşaatını yeniden başlattı. Sözleşmeye göre, nükleer santralin 1999 yılının Temmuz ayında tamamlanması bekleniyordu, ancak siyasi, parasal ve teknik aksaklıklardan ötürü Eylül 2011`de 1000 megawatt gücündeki nükleer reaktör aktif hale gelmişti.

Buşehr Nükleer Santrali uzun yıllardan beri Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı`nın (UAEA) denetimi altında yürütüldüğü için İran`ın sivil amaçlı söz konusu nükleer projesini yürütmesi konusunda uzlaşmazlık bulunmadı. İran ve Rusya arasında imzalanan anlaşmaya göre santralde kullanılan yakıtlar Rusya`ya geri verilmeli. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Buşehr Nükleer Santrali`nin kurulmasını, İran`ı Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Mekanizması`yla sınırlamak ve İran`ın nükleer alandaki faaliyetlerinin denetlenmesi için önemli bir unsur olarak nitelendirmişti.

Japonya`daki Fukuşima kazasından sonra uluslararası toplum nükleer santral güvenliğine daha önce hiç olmadığı kadar ilgi gösterdi. Bu nedenle Buşehr Nükleer Santrali`nin güvenlik durumu da en çok dikkati çekti.

Santralin iki farklı ülke tarafından 37 yıl gibi uzun bir sürede yapılması, uyumsuzluk ve donanım yaşlanması gibi çok sayıda güvenlik endişesini beraberinde getirdi. Şubat 2011`de, donanımın eskimesinden dolayı nükleer yakıtlar aniden kaldırılmıştı.

İkinci olarak İran, aktif fay hatları üzerinde bulunuyor. Bu yılın Nisan ayında İran`ın güneydoğu bölgesinde 6,1 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Yüzlerce can kaybına yol açan depremin merkez üssü santrale yalnızca 80 kilometre mesafedeydi. Bunun yanı sıra iki yıl önce Buşehr nükleer santralindeki bilgisayar sistemleri ABD ve İsrail tarafından geliştirildiği düşünülen bir virüs saldırısına uğramıştı. Bütün bunlar, santralin güvenlik durumuna ilişkin kaygılara yol açtı. (Çin Devlet Radyosu)