KGAÖ nedir ve KGAÖ barış gücü neden Kazakistan´a gönderildi?

Kazakistan´daki protestoların tırmanması nedeniyle bu ülkeye barış gücü birlikleri gönderme kararı alan Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (KGAÖ) gündemde üst sıralara çıktı ve örgütün faaliyetleri merak konusu oldu.

Kuruluş süreci 1992-2002 yılları arasında tamamlanan KGAÖ´de Rusya, Belarus, Ermenistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan yer alıyor.

Tüm katılımcı devletler, güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınmayı kabul etmiş olup devletlerden birine yönelik saldırganlık, tüm KGAÖ üyelerine yönelik saldırganlık olarak görülüyor.

Dönüşümlü başkanlık sisteminin bulunduğu ittifakta her yıl bir ülke örgüte başkanlık ediyor.

KGAÖ barış gücü birliklerini gönderme kararı, şu anda KGAÖ Kolektif Güvenlik Konseyi Başkanı olan Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan tarafından açıklandı.

Barış gücü birlikleri ve görevleri

İttifakın internet sitesinde belirtildiği gibi, KGAÖ barış gücü, örgütün barışı koruma operasyonlarına katılmak üzere tasarlanmış bir dizi birliktir. Bu birlikler, özel eğitimli askerler, polisler ve sivil personelden oluşuyor ve üye devletler tarafından sağlanan kuvvetlere ve araçlara sahiptir.

KGAÖ barış gücü personelinin toplam sayısı yaklaşık 3.600 kişidir.

Barışı koruma operasyonları kapsamında gerçekleştirilebilecek görevler arasında ateşkeslerin ve ateşkes anlaşmalarının izlenmesi, çatışan tarafların ayrılması, müzakere koşullarının oluşturulması, kitlesel kargaşalarla mücadele, insan haklarının teşvik edilmesi, hayati öneme sahip tesislerin korunması ve savunulması ile insani yardımlara erişim sağlanması yer alıyor.

Rusya Federasyon Konseyi Başkan Yardımcısı Konstantin Kosaçev, KGAÖ´nün her şeyden önce güvenliğin sağlanmasına ve askeri ve sivil altyapının korunmasına odaklanacağının, bununla birlikte ülkede düzenin Kazak kolluk kuvvetleri tarafından sağlanacağının altını çizdi.

Barışı koruma operasyonuna katılan KGAÖ üye devletleri

Kazakistan´a gönderilen barışı koruma güçlerinde Rus birliklerin yanı sıra diğer üye devletlerin birlikleri de yer alıyor. Rusya Savunma Bakanlığı, bu sabah erken saatlerde birliklerinin Kazakistan´a doğru yola çıktığını gösteren bir video paylaştı. Barış gücü içinde, Rusya´nın hava indirme birlikleri birimleri yer alıyor.

Bir Sputnik muhabirinin bildirdiğine göre, Kazakistan´a gönderilen barış gücünde Ermenistan´dan giden 70 asker de bulunuyor. Askerler, devam eden protestoların ortasında önemli askeri altyapı tesislerini koruyacak.

Belarus Dışişleri Bakanlığı da, Orta Asya ülkelerindeki durumun bir darbe girişimine benzediğini söyleyerek Kazakistan´a birliklerini gönderdiğini doğruladı.

Tacikistan Devlet Başkanı İmamali Rahman, ülkesinin Kazakistan´daki durumla ilgili olarak KGAÖ anlaşması kapsamındaki taahhütlerine uyma niyetini doğruladı. Tacik kolluk kuvvetlerinden bir kaynak, Sputnik´e demecinde, ülkenin barışı koruma misyonu kapsamında yaklaşık 200 asker gönderdiğini söyledi.

Kırgızistan Savunma Bakanı Baktıbek Bekbolotov, Bişkek´in hızlı intikal birlikleri gönderebileceğini söyledi.

Barış gücü gönderilmesi için tüm üyelerin onayı gerekli

KGAÖ barışı koruma güçlerinin intikali, ancak tüm üye ülkeler arasında bir mutabakat sağlandığında mümkün olabiliyor. Kazakistan KGAÖ´ye yardım talebini dün erken saatlerde gönderirken Kazakistan Devlet Başkanı Kasım Cömert Tokayev, ülkesini kaplayan protestoların yurtdışından ´mali olarak desteklenen´ komplocular tarafından körüklenebileceğine dair endişelerini dile getirdi. Liderler arasında yapılan görüşmelerin ardından Orta Asya ülkesine yardım kararı alındı.

Ölü ve yaralı sayısı artıyor

Almatı kentindeki çatışmalar sırasında 13 güvenlik gücünün hayatını kaybettiğini, 353 güvenlik gücünün de yaralandığını yazdı. İçlerinden ikisinin başları kesilmiş hâlde bulunduğunu açıklandı. Daha Sağlık Bakanlığı, yaralı sayısının 1000´e yükseldiğini duyurdu.

Yakıt fiyatlarına yapılan zam nedeniyle başlayan, hükümetin fiyat düşürme kararına rağmen süren protestoların şiddet olaylarına dönüştüğü Kazakistan´da ülkenin en büyük kenti Almatı, protestocular ve güvenlik güçleri arasındaki en şiddetli çatışmalara sahne oluyor.

Birçok havayolu şirketi Kazakistan´a uçuşlarını askıya alırken RİA Novosti haber ajansı, Kazakistan´ın Taşkent´teki Büyükelçiliği´ne atıfla, ülkede ilan edilen olağanüstü hal nedeniyle yabancı vatandaşların Kazakistan´a girişlerinin durdurulduğunu aktardı.