Komutanlara Yüce Divan Yolu Açılıyor

Genelkurmay Başkanı ve Kuvvet Komutanları’na Yüce Divan yolunu açacak yasa hükmü, Meclis Genel Kurulu, kabul edildi. Türk Silahlı Kuvvetleri için yargı sürecini ayrıntılı düzenleyen maddeye göre Başbakan, Genelkurmay Başkanı ve Kuvvet Komutanları hakkında soruşturma sürecinde yetkili ve en önemlisi de yargılama kararında son sözü söyleyecek.

Bu madde, özellikle Uludere`de 34 sivil ölümüne neden olan bombardımanda doğrudan Başbakan tarafından yeni bir soruşturma yolunu da açabilecek. Madde kapsamında, Ergenekon Davası`nda ceza mahkemesinde yargılanan Genelkurmay Eski Başkanı Emekli Orgeneral İlker Başbuğ da görevi başında iken işlediği iddia edilen suçlarla ilgili Başbakan kararıyla Yüce Divan`da yargılanabilecek.

Bu hayati madde, Türkiye saatiyle gece 2`de kabul edildi. Genelkurmay Başkanı, Kara, Hava ve Deniz Kuvvet Komutanları ile Jandarma Genel Komutanı, artık görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan`da yargılanabilecek. Madde, 12 Eylül 2010`daki referandumda yapılan anayasa değişikliği çerçevesinde hazırlandı.

Maddeye göre, görev suçlarından dolayı Genelkurmay Başkanı ve Kuvvet Komutanları hakkında ön inceleme, araştırma ve soruşturma sürecine başbakan karar verebilecek. Jandarma Genel Komutanı hakkında ise, İçişleri Bakanı karar verebilecek. Komutanlarla ilgili isimsiz, imzasız, takma adla veya belirli bir olay ve neden içermeyen ihbar ve şikayetler ise işleme konulmayacak.

Başbakan, soruşturma süreci açısından Genelkurmay Başkanı veya Kuvvet Komutanları’nı geçici süreyle görevden uzaklaştırabilecek. Genelkurmay Başkanı veya Kuvvet Komutanları, soruşturma veya görevden uzaklaştırma kararlarına, 10 gün içinde Cumhurbaşkanlığı`na itiraz edebilecek.

Şikayetçiler de eğer Başbakan soruşturma izni vermezse Cumhurbaşkanlığı`na başvurabilecek. Cumhurbaşkanı, 'soruşturulmalı' derse Başbakanlık bunu uygulamak zorunda olacak.

Cumhurbaşkanı`nca verilecek karar kesin hükmünde olacak.

Soruşturma sürecinde Başbakan, denetim elemanlarından üç kişilik bir soruşturma kurulu oluşturacak. Bu soruşturma kurulu, Ceza Muhakemesi Kanunu`nca cumhuriyet savcısına tanınmış yetkilere sahip olacak. Kurul, yürüteceği soruşturma sonucunda hazırlayacağı raporu Başbakan`a sunacak.

Başbakan, eğer gerek görürse kovuşturma aşamasına geçilebilecek ve kamu davası açılması için dosya Yüce Divan sıfatıyla yargılama yapmak üzere Anayasa Mahkemesi`ne gönderilecek.

Ancak Başbakan, soruşturma sonucunda yargılamaya yer olmadığına karar verirse dava açılamayacak. Tasarıda, 'Bu karar kesindir' hükmü bulunması nedeniyle Başbakan`ın vereceği 'kovuşturma yok' kararına karşı Cumhurbaşkanı`na itiraz yolu ise kapalı.

Bu madde, özellikle Genelkurmay Başkanlığı Askeri Savcılığı`nca `takipsizlik` kararı verilen Uludere olayı için kritik.

Kamuoyu vicdanını yaralayan Uludere süreci, eğer Başbakan isterse yeniden soruşturulabilecek. Ve eğer yine Başbakan isterse Genelkurmay Başkanı ve ilgili Kuvvet Komutanı için Yüce Divan yolu açılabilecek.

Ergenekon davası kapsamında tutuklu olan Genelkurmay Eski Başkanı ve Emekli Orgeneral İlker Başbuğ içinse, mevcut yargılama sürecinden dosyasını ayırma ihtimali de gündeme gelebilecek. Ancak Başbuğ`a yönelik dosyadaki suçlamalardan hangilerinin 'görev suçu' kapsamında değerlendirileceği ise, tartışma konusu olacak.