Rusya-Mısır İlişkilerinde Yeni Dönem

Elizabeth Arrott

Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov ve Savunma Bakanı Sergei Shoigu Kahire’de ekonomi, siyaset ve güvenlik ilişkilerini güçlendirmek için çalıştı.

Amerika’nın Mısır’la ilişkileri, Washington’un Muhammet Mursi’nin askeri darbeyle görevinden alınmasından sonra bu ülkeye yardımı askıya almasıyla çıkmaza girmişti.

Mısır’ın Rusya’yla yakınlaşma olasılığı, Moskova – Kahire ilişkilerinin en parlak olduğu zamanları hatırlatıyor.

Soğuk Savaş dönemindeki bu ittifak, Mısır’a büyük ölçekte askeri yardımın yanısıra altyapısının geliştirilmesinde ve özellikle Assuan Barajı’nın yapımıyla enerji üretiminde büyük kalkınma sağlamıştı.

Ancak 1970’li yıllarda ülkeyi felç eden borçlar ve Amerika’nın Kahire’yi İsrail ile barışçı ilişkilere yönlendirmesiyle, Mısır taraf değiştirmişti.

Artan yeni milliyetçi akımların etkisinde kalan ve Washington tarafından ‘yaramaz küçük ortak’ muamelesi görmekten rahatsızlık duyan Mısırlılar, Moskova’yla ilişkilerin gelişmesine sıcak bakıyor.

Temerrüt adlı eylemci grubun sözcüsü Mai Wahba, sadece Rusya’nın değil, Çin’in de müttefik olabileceğini söylüyor: “Şu ya da bu tarafı tutmayacağız. Mısır halkının sağduyusuna kim saygı duyarsa, bizim de saygımızı kazanır.”

Ne var ki Amerika ile yaşanan gerginlik aldatıcı olabilir çünkü Washington terörle mücadele ve Sina Yarımadası’nda güvenlik gibi kilit konularda Mısır’la ortak çalışmalara devam ediyor.

Siyaset uzmanı yayıncı Hişam Kasım’a göre, Rusya ile milyarlarca dolarlık silah anlaşması yapmak ülkede ihtiyaçtan fazla silahın bulunduğu bir zamanda zaten hiç de mantıklı değil.

Hişam Kasım: “Eğer böyle bir anlaşma yapılırsa, ki eminim yapılmaz, silahların depolarda tutulacağı anlamına gelir çünkü kullanmak için neden yok.”

Kasım, Moskova’nın Suriye’deki deniz üssünü kaybetmesi durumunda Mısır’da bir deniz üssü kuracağına ihtimal vermiyor çünkü Amerika’nın bile bunu başaramadığını hatırlatıyor.

Dışişleri Bakanı Nebil Fehmi dahil Mısırlı yetkililer de stratejik bir değişiklik olmadığını vurguluyor: “Rusya ile ilişkilerin büyük ölçüde büyüdüğü ve çeşitlendiği doğru. Ancak bunu başka bir ilişkiye alternatif olarak görmüyorum.”

Hişam Kasım’a göre istenen de bu: “Eğer Mısır diplomaside üzerine düşen rolü tekrar oynayabilirse bu Amerika dahil herkes için yararlı olabilir. Örneğin katkıda bulunamadığımız Suriye’deki kriz çok daha iyi kontrol edilebilirdi.”

Uzman Hişam Kasım, yerel ve uluslararası bağları kuvvetli olan bir Mısır’ın bölgede tekrar önemli bir rol oynayacağını düşünüyor.