´Türk´ adının geçtiği en eski anıt Moğolistan´da bulundu

´Türk´ adının geçtiği en eski anıt Moğolistan´da bulundu

Moğolistan´da Kültekin ve Bilge Kağan´ın babası olan İkinci Göktürk Devleti kurucusu İlteriş Kutluğ Kağan´a ait anıt bulundu. Yazıtta ‘Tanrı´, ‘Türk´, ‘Kutluk´, ‘Tümen´ yazıları yer alıyor. Keşifle ‘Türk´ adının i

 

Moğolistan´da Kültekin ve Bilge Kağan´ın babası olan İkinci Göktürk Devleti kurucusu İlteriş Kutluğ Kağan´a ait anıt bulundu. Yazıtta ‘Tanrı´, ‘Türk´, ‘Kutluk´, ‘Tümen´ yazıları yer alıyor. Keşifle ‘Türk´ adının ilk kez geçtiği düşünülen Orhun Anıtları´ndan daha eski bir Türk anıtı bulunmuş oldu.

Uluslararası Türk Akademisi ile Moğol Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü iş birliğinde Moğolistan´ın Ötüken bölgesinde yürütülen bilimsel kazı çalışmaları sonucunda Göktürk Devleti´nin hükümdarları Bilge Kağan ve Kül Tigin´in babası İlteriş Kağan´ın külliyesi ile yazıtı keşfedildi.

Moğolistan´ın başkenti Ulan Batur´da konuyla ilgili düzenlediği basın toplantısında konuşan Uluslararası Türk Akademisi Başkanı Darhan Kıdırali, 2019´da Moğolistan´ın Arkeoloji Enstitüsü uzmanlarıyla Ötüken bölgesindeki Nomgon ovasında ortaklaşa başlattıkları kazı çalışmalarının başarıyla sonuçlandığını söyledi.

/resimler/2022-8/25/0909275177358.jpg

Kazı çalışmaları sonucunda Bilge Kağan ile Kül Tigin´in babası İlteriş Kağan´ın külliyesi ve yazıtını keşfettiklerini kaydeden Kıdırali, 'Anıt metninden elde edilen bilgilere dayanarak, Nomgon külliyesinin Göktürk Kağanlığını yeniden canlandıran Kül Tigin ve Bilge Kağan´ın babası İlteriş Kutluk Kağan´a ithaf edildiği sonucuna varılmıştır. Ayrıca bu külliye, ´Türk´ adının ilk kez geçtiği Göktürk döneminin en eski yazılı anıtı olarak kabul edilmektedir' dedi.

12 SATIRLIK ESKİ TÜRK YAZISI BULUNUYOR

Kıdırali, batıdan doğuya oval biçimde inşa edilen külliyenin toplamda 49 metrekare alandan oluştuğunu belirterek, “Külliyenin etrafına hendek kazılmış ve buradan toprak yığılarak bir kale inşa edilmiş. Külliyenin batı tarafında, alanın ortasına delikli taştan bir küp (sunak), taştan insan figürleri, iki yavrusu olan aslan heykeli ve iki koyun heykeli bulunmaktadır” ifadesini kullandı.

Bunun yanı sıra külliyenin kapısında 51 balbal taşın sırayla yerleştirildiğini kaydeden Kıdırali, bunlar arasında 5 balbal taşından Aşina ailesine ait 'dağ keçisi' sembolünün tespit edildiği bilgisini paylaştı.

Kıdırali, ayrıca külliye içinde bir ibadet yerinin olduğunu kanıtlayan tuğla kalıntıları ile patika üzerine serilen kil kaplamanın da bulunduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:

“İbadet yerinin önünde yazıtın üst kısmı ve kaplumbağa şeklindeki temeli keşfedildi. Bulunan eserin iki yüzünde 12 satırlık eski Türk yazısı, üçüncü yüzünde ise eski Soğd yazısı bulunmaktadır. Keşfe katılan bilim adamları, anıtın metninden ´Tanrı´, ´Türk´, ´Kutluk´, ´Tümen´ gibi bir dizi kelime tespit etti.”

/resimler/2022-8/25/0909526792761.jpg

'İLTERİŞ KAĞAN ANITI, ORHUN ANITI GİBİ GÖKTÜRK DEVLETİ İÇİN ÖNEMLİ BİR ANIT'

Kıdırali, İlteriş Kağan´ın Nomgon külliyesinin genel olarak oğulları Bilge Kağan ve Kül Tigin´in anıtlarına benzediğini söyledi.

Nomgon´daki İlteriş Kağan yazıtının üst tarafında vücudu ejderha şeklinde iki kurt başı simgelendiğini belirten Kıdırali, “Taspar Kağan, Bilge Kağan, Kül Tigin ve diğer anıtların tepesine de bu tür kağanlık simgeleri olan ejderha biçimli kurt başlı bir şeklin çizildiği bilinmektedir. Nomgon anıtının, Orhun anıtları gibi Göktürk devleti için önemli bir anıt olduğu anlaşılmaktadır” değerlendirmesini yaptı.

TÜRK DEVLETLERİNDE TANITIMI YAPILACAK

Kıdırali, Uluslararası Türk Akademisi olarak Nomgon kazı sonuçları ile ilgili bilimsel kitap hazırlayacaklarını ve tanıtımını ise tüm Türk devletlerinin başkentlerinde yapmayı planladıklarını belirterek, “Moğolistan´daki Göktürk dönemine ait anıtların kazıları gelecekte de devam edecek” diye konuştu.

 

 

 



Türksat 6A ile Türkiye'nin uzaydaki aktif uydu sayısı 9'a yükseldi

Türkiye'nin ilk yerli ve milli haberleşme uydusu Türksat 6A'nın uzaya gönderilmesiyle ülkenin aktif uydu sayısı 9'a yükseldi.

Teknoloji

Türkiye yeni uydusuyla "uzay vatan"daki gücünü pekiştirecek

Türkiye'nin uydu serüveni, yerli ve milli haberleşme uydusu Türksat 6A'nın temmuzun ikinci haftasında fırlatılmasıyla yeni bir boyuta taşınacak.

Teknoloji

Üç ülke Türkiye'ye karşı birleşti! Bayraktar TB2'nin adı bile yetti, hemen veto ettiler

Yunan medyası, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali için Kiev'e mühimmat sağlamak için Türkiye'nin kapısının çalınacağını ancak üç ülkenin birleşip bu konuyu veto ettiklerini yazdı.

Teknoloji

Engeller yapay zeka uygulamalarıyla daha kolay aşılıyor

Yapay zeka uygulamaları birçok alanda olduğu gibi engellilerin hayatına da olumlu etki ediyor.

Teknoloji

İNCEĞİZ’DE BİR GURUR ABİDESİ: BAYRAK ANITI

29 YILDIR DİNMEYEN ACI: SREBRENİTSA

Hizbullah 'Amerikan askerlerini' vurdu! Orta Doğu'da tarihi saldırı

Rusya, Kiev'i vurdu: "Başkente yapılan en büyük saldırılardan biri"

Çin otomobil markaları Türkiye'de yatırım atağına kalktı

Türksat 6A ile Türkiye'nin uzaydaki aktif uydu sayısı 9'a yükseldi

Suriye'deki tüm birliklerimize "Bayrağa dokunanı vurun" emri verildi

İran Hizbullah'a destek sözü verdi ve uyardı: Savaşın tüm bölgeye yayılma riski var

Esed rejimi güçleri Şam'daki bir köye kara saldırısı düzenledi! Ölü ve yaralılar var

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Kamu düzeni kırmızı çizgimizdir, bunun aşılmasına eyvallah demeyeceğiz

Netanyahu’nun Gazze planları suya düşüyor! Raporlar ortaya çıktı: Generaller ayaklandı!

'Güney Kıbrıs'ı vururuz' dedi, ortalık karıştı! En kısa mesafe 160 km

Yeni savaş kapıda: İsrail'den Hizbullah hedeflerine saldırı! İran'dan tansiyonu yükselten açıklama...

Türkiye yeni uydusuyla "uzay vatan"daki gücünü pekiştirecek

Pakistan kavuran sıcaklarla mücadele ediyor! Karaçi’de son 24 saatte 14 can kaybı

"Türkiye-Ermenistan ilişkilerinin normalleşmesi geleceği belirleyecek önemli tarihi adım niteliği taşıyacak"

Türk partisi birinci oldu! Avrupa’da siyasi deprem, Fransa erken seçim ilan etti

Üç ülke Türkiye'ye karşı birleşti! Bayraktar TB2'nin adı bile yetti, hemen veto ettiler

Netanyahu'nun savaş kabinesi adeta dağıldı, peş peşe istifalar...

Ukrayna, ilk kez bir Rus Su-57 savaş uçağını vurduğunu duyurdu

Maduro'dan muhalefete 'suikast' suçlaması: Beni arıyorlar, bana zarar vermek istiyorlar

Arsuz’da maden tepkisi: İstemiyoruz

AVRASYA BİR’Lİ GENÇLERDEN ‘TURAN’ RÜZGARI

FETHİN 571. YILI KUTLU OLSUN

KARDEŞ AZERBAYCAN’IN BAĞIMSIZLIK GÜNÜ KUTLU OLSUN

‘ALTIN İNSAN ÖDÜLLERİ’ SAHİPLERİNİ BULDU

Türkiye`nin dünya çapında tanınan stratejisti:”Gazze konusunda Türkiye üzerine düşenleri fazlasıyla yerine getiriyor”

HUN TÜRK KURULTAYI KONFERANSI

TANTAN: ZENGEZUR KORİDORU MUTLAKA AÇILMALI

SEVGİLİ BAŞKANIMIZ ŞABAN GÜLBAHAR’A ŞİFALAR DİLİYORUZ

Yükleniyor