Türkiye-Çin: Küresel Güvenlik İçin Stratejik İşbirliği Oluşturmak

China Daily

Avrasya`nın yeniden şekillendirilmesine dair dinamikler arasında Çin-Türkiye ilişkilerindeki değişim hak ettiği ilgiyi görmüyor. Batılı bir bakış açısıyla bakıldığında bu jeopolitik bir kör nokta. İlk bakışta söz konusu iki ülke arasında bulunan farklılıklar oldukça fazla gibi görünüyor. Çin`in yüzölçümü Türkiye`ninkinden 10 kat daha büyük ve nüfusu 20 kat daha fazla. Ayrıca Çin`in gayrisafi yurt içi hasılası Türkiye`ninkinin 10 katı.

İki G20 üyesi ülke arasında şaşırtıcı benzerlikler bulunuyor. Her iki ülke, imparatorluklarıyla ilgili unutulmaz hatıralara sahip.

Genelde kimse Sun Yat-sen (1866-1925) ile Mustafa Kemal Atatürk`ü (1881-1938) bağdaştırmaz ancak bu iki liderin birçok ortak özelliği bulunmaktadır. Çökmekte olan sisteme ve Batı emperyalizmine rağmen bu iki lider de birer ülke kurdular: 1912`de kurulan Çin Halk Cumhuriyeti ve 1923`te kurulan Türkiye Cumhuriyeti. Her iki lider eskiyen rejimleri sonlandırarak halklarını modernlik yoluna sevkettiler.

1971 yılında iki ülke arasında başlayan diplomatik ilişkilere rağmen, Çin`in Sincan özerk bölgesinde yaşayan ve etnik olarak Türk olan Uygurlar ile ilgili yaşanan sorun, ideolojik anlaşmazlık içerisindeki ilişkileri daha da karmaşık hâle getirdi ancak Sovyetler Birliği`nin dağılmasının ardından iki ülke yakınlaşmak için yeni bir zemine sahip oldular.

Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan geçen sene Sincan özerk bölgesinin başkenti Urumçi`ye bir ziyaret düzenledi. Bu, Sincan`ın; Çin ve Türkiye arasında sürtüşme kaynağı değil, bir köprü olabileceği konusunda anlaşma sağlandığının işaretiydi.

Erdoğan`ın Sincan`a yaptığı ziyaretin ardından Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı Şi Cinping, Türkiye`ye gelerek 4,3 milyar dolarlık iş anlaşması imzaladı.

2012 yılında ikili ticaret hacmi 19 milyar dolara ulaşırken bu rakamın 2020 yılında 100 milyar doları bulması bekleniyor.

Avrasya`da istikrarın sağlanabilmesi için Çin, Türkiye, Avrupa ve Rusya birbirine ters düşmemelidir. Çin-Türkiye stratejik iş birliği de bu bölgedeki büyüme ve güvenlik açısından bir jeneratör görevi görebilir. (Çin`de yayınlanan günlük gazete China Daily - 5 Eylül 2013)