Türkiye´nin Doğu Akdeniz´deki Yunan Baskısı ile mücadelesi
Son haftalarda, Doğu Akdeniz´in sularında, enerji kaynakları üzerinde basit bir rekabet gibi görünen bir şeyin tetiklediği gerginlikler artıyor.
Türkiye, araştırma gemisi Türk Donanması´nın savaş gemileri tarafından yoğun bir şekilde korunan agresif bir gaz arama çabası yürütüyor. Rakip Yunan gemileriyle temaslar oldu ve üçüncü bir NATO ülkesi olan Fransa, Yunanlıların yanında yer alarak müdahil oldu.
En son, Birleşik Arap Emirlikleri´nden (BAE) az sayıda F-16 savaş uçağının Yunan mevkidaşlarıyla tatbikat yapmak için Girit´teki bir hava üssüne konuşlandığı açıklandı. Görünüşe göre bu rutin bir dağıtım.
Peki burada neler oluyor? Gerilimler sadece gaz kaynaklarıyla mı ilgili? Görünüşte uzak ülkeler neden içeri çekiliyor? Ve Doğu Akdeniz´in giderek kötüleşen bir jeo-politik kutuya dönüşme riski nedir?
Olan şey tehlikeli, karmaşık ve bölgedeki mevcut fay hatlarını şiddetlendirme tehdidinde bulunuyor.
Daha iddialı bir Türkiye
Gaz arama acil neden olsa da, sorunun kökleri çok daha derinlerde yatmaktadır. Elinizde, Yunanistan ile Türkiye arasında uzun süredir devam eden bir çatışmanın yeni bir bağlamda yeniden canlanması.
Buna bağlı olarak, çok daha iddialı bir Türkiye´yi diğer birçok oyuncuyla karşı karşıya getiren bölgesel veya jeo-stratejik bir rekabetiniz var. Bu mücadelenin savaş alanı, Libya´dan Doğu Akdeniz´in suları boyunca Suriye´ye ve ötesine uzanıyor.
Gerginlikler gerçek ve büyüyor. Kaygılardan biri, ülkeler Ankara´nın bölgesel emellerine karşı muhalefetlerinde birleştikçe, Türkiye´nin kendisini daha izole hissetmesidir. Bu, her zamankinden daha iddialı hale gelme riskini taşır.
Doğu Akdeniz´deki gerilimler aynı zamanda bölgede başka bir kaymanın da altını çiziyor: ABD´nin gücünün azalması ya da belki daha doğru bir ifadeyle, Trump yönetiminin orada olup bitenlere yönelik stratejik ilgisinin azalması.
Başkan Donald Trump, gelişmiş Rus karadan havaya füzeleri satın almasının ardından Türkiye´yi F-35 savaş uçağı programından askıya aldı. Ancak, NATO içinde, Suriye´de ve başka yerlerde ABD politikası için yarattığı soruna uyması için Türkiye üzerinde gerçek bir tutarlı ABD baskısı olmadı.
Açık bir ABD eyleminin yokluğunda Almanya, Yunanistan ile Türkiye arasında arabuluculuk yapmaya çalıştı ve Fransa daha açık bir şekilde Yunanlıların tarafında yer aldı.
O halde gerilim alanlarını tek tek ele alalım:
Enerji
Bir düzeyde her şey gazla ilgili. Bölgedeki birçok ülke ya önemli gaz sahaları buldu ya da onları bulmak için aktif olarak araştırıyor. Bunun çok karışık sonuçları olabilir. Bir yandan, deniz sınırlarının çizilmesi, kimin hangi denizaltı topraklarına sahip olduğu vb. konularda süregiden savaşlarla ulusal rekabetleri hızlandırır.
Gerçekten de, ilgili hakları tanımaya yönelik anlaşmalar, gerilimde artışa neden oldu. Geçen yıl Türkiye, Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti (GNA) ile bir deniz anlaşması imzaladı ve Yunanistan´ın ekonomik bölge olarak gördüğü bölgelerde yenilenen gaz arama çalışmalarına başladı.
Gerginlikler başladı. Bu ayın başlarında, Yunanistan ve Mısır bir deniz sınırı anlaşması imzalayarak Türkleri öfkelendirdi, keşif çabalarını yeniledi ve deniz konuşlandırmalarına yol açtı.
Ancak ilginç olan şu ki, enerji araştırmaları neredeyse kaçınılmaz olarak gerilimi artırıyor ve uzun vadede bölgesel bir hava ve deniz silahlanma yarışını körükleyebilirken, bu gazın ekonomik faydalarının gerçekleştirilmesi için ortak eyleme ihtiyaç duyulacak.
Boru hatları ve diğer savunmasız altyapılar oluşturulmalıdır. Bunlar, örneğin önemli Avrupa pazarları için karaya inmek istiyorlarsa, birkaç ülkenin denizaltı 'bölgesini' geçmeleri gerekiyor.
Akdeniz havzasının potansiyel enerji üreticileri için yeni bir uluslararası altyapı kuruluyor ve bu, nihayetinde gerilimlerin azaltılmasına yardımcı olabilir, hatta belki uzun süredir devam eden Kıbrıs sorununun çözümüne de bir yol sunabilir.
Kıbrıs
Bu, Türk kuvvetlerinin 1974´te Yunan destekli bir askeri darbeye ve müteakip Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti´nin tek taraflı ilanına yanıt olarak adayı işgal etmesinden bu yana Yunanistan ve Türkiye arasında bir anlaşmazlık. Yunanlılar ve Türkler arasında, modern Türk devletinin kurulmasından önceki çok daha uzun bir düşmanlık tarihi üzerine kuruludur.
Yeni Osmanlılar´
Bulmacanın bir diğer önemli unsuru, Türkiye´nin izlediği ve bazılarının eski Osmanlı İmparatorluğu´nun yeniden canlanmasına benzettiği çok daha iddialı dış politikadır. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan´ın coğrafi ufku kesinlikle genişledi.
Türkiye´nin stratejik duruşu, Soğuk Savaş´ın sona ermesinden bu yana, sadık laik devletin ve siyasetine daha İslamcı bir havanın gelmesiyle birlikte değişti.
İktidardaki AKP partisi, dinamik ve büyüyen bir Türkiye ekonomisinin ulusun bölgesel erişime sahip bir oyuncu olarak kurulmasına yardımcı olduğunu gördü. Son zamanlarda Türkiye´nin ekonomisi bocalamış olabilir, ancak Cumhurbaşkanı Erdoğan boynuzlarını çekme belirtisi göstermiyor.
Gerçekten de hükümetin Mavi Vatan doktrini, Türkiye´nin kendi stratejik suları olarak gördüğü denizlerde çok daha büyük bir rolü açıkça öngörmektedir.
Türkler genellikle parçanın kötü adamları olarak çizilir ve kendi algılanan çıkarları için tek kafalı arayışları hem dostları hem de düşmanları rahatsız etti.
Ancak aynı şekilde Türkiye, hayati ulusal çıkarlarının tehdit edildiğini - en azından Suriye´de - Batılı NATO müttefiklerinin birçoğu tarafından, aralarında ABD´nin de hayal kırıklığına uğradığını hissettiğini gördü.
Türkiye, gerektiğinde Rusya ve İran gibi diğer oyuncularla ilişki kurarak kendi rotasını yönlendirmeye çalıştı. Tüm kanıtlara bakılırsa, bu göreli stratejik özerklik ölçüsünden yararlandı ve Libya iç savaşında GNA hükümetinin yanında ağırlık vererek bölgesel ayak izini genişletmeye çalıştı.
Bölgedeki pek çok savaş gibi - aslında Suriye´de olduğu gibi - bu, çeşitli dış oyuncuların birbirine karşı sıraya girmesiyle bir dereceye kadar bir vekalet savaşı haline geldi. Libya´da ise Mısır ve BAE gibi güçlü aktörler Türkiye´ye karşı çıkıyor.
BAE ve Mısır, General Khalifa Haftar´ın doğu milislerini desteklerken, Türkiye BM destekli Libya hükümetinin yanında ağır bir şekilde müdahale etti. Türkiye ve BAE, Libya semalarında bir tür vekil insansız hava aracı savaşı başlattı; BAE, Çin tarafından tedarik edilen insansız hava araçlarını işletiyor ve Türkler, kendi evlerinde inşa edilmiş bir silahlı insansız hava aracını konuşlandırıyor. Bu Türk hava gücü, UMH´nin kurtarılmasında belirleyici oldu.
Libya ihtilafı, Türkiye ile Mısır arasındaki düşmanlığı da derinleştirdi. Mısır´da Türkler tarafından kardeş bir rejim olarak görülen Müslüman Kardeşler´in devrilmesinin ardından ilişkiler buz kesmişti.
Gençlik Merkezimizden KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman’a ziyaret
Gençlik Merkezi Başkanımız Çağrı Batuhan Budak ve yönetim kurulu üyeleri KKTC Cumhurbaşkanı Sayın Prof. Dr. Tufan Erhürman’a hayırlı olsun ziyaretinde bulundu.
TürkiyeSiyonist emperyalizm ve iki manyak…
En gelişmiş silahlar, -maalesef- en eski nefretlerin hizmetindedir.
DünyaBir Milletin İstiklal Sesi: Mehmet Emin Resulzade
Türk dünyasının modern tarihine bakıldığında, bazı isimler yalnızca kendi dönemlerinin değil, aynı zamanda milletlerinin kaderinin de sembolü hâline gelir. Bu isimlerden biri hiç şüphesiz Mehmet Emin Resulzade’dir.
Bakü Türkoloji Kurultayı: Ortak Hafızanın ve Dil Birliğinin Yüz Yıllık Çağrısı
Türk dünyasının ilmî, fikrî ve kültürel tarihinde müstesna bir yere sahip olan Bakü Türkoloji Kurultayı, ilk kez 1926 yılında Bakü’de düzenlendi.
TürkiyeGençlik Merkezimizden KKTC Cumhurbaşkanı Erhürman’a ziyaret
Siyonist emperyalizm ve iki manyak…
Bir Milletin İstiklal Sesi: Mehmet Emin Resulzade
Bakü Türkoloji Kurultayı: Ortak Hafızanın ve Dil Birliğinin Yüz Yıllık Çağrısı
Genç ASAM
Avrasya Bir Vakfı Cumartesi Sohbetleri'nde Türk Dünyasının Geleceği Masaya Yatırıldı
Âlemin yeni ‘ouroboros’u: ABD…
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Malezya ile atabileceğimiz müşterek adımları değerlendirmeyi sürdüreceğiz
Venezuela: ABD'nin askeri müdahalesinde ölenlerin sayısı 100'e yükseldi
2026’ya iklim krizini önleyemeyeceğimizi kabullenerek mi girdik?
Trump, Venezuela'da kontrolün ABD'de olduğunu ve seçimlerin "doğru zamanda" yapılacağını söyledi
Yemen hükümeti, Hadramevt vilayetinde tamamen kontrol sağlandığını açıkladı
ÇELİKKUBBE'ye bir SİPER Sistemi daha eklendi
İstanbul'da terör örgütü DEAŞ'a yönelik operasyonda 110 zanlı yakalandı
Trump'tan Türkiye'nin Gazze'deki Uluslararası İstikrar Gücüne katılımı konusunda değerlendirme
HÜRJET'ten 2,6 milyar avroluk ihracat başarısı
ERSİAD, Bilal Erdoğan'ı Ağırladı…
Yunan Savunma Bakanı Dendias’tan haddini aşan sözler: Ege’yi füzelerle kapatacağız
KIZILELMA'nın tarihi başarısı dünyada yankılandı! 'Başkaları hayal kurarken Türkiye gerçekleştirdi, havadan havaya ölüm zinciri'
Trump Maduro'yu aradı: 'Venezuela'yı terk et' talebi
İçme suyu ve tarımda tasarruf önlemleri kuraklık riskine karşı güçleniyor
Helal telefon olsa alır mıydın?
Duygusal tüketim nesnesi olarak Atatürkçülük
Murat Ülker yapay zekânın atladığı gerçeği yazdı: SHG Airshow 2025
Milletimizin başı sağ olsun
Rahmi Koç bile “Bütün işleri yurt dışına taşımışsın” dedi!
Yıldız Holding Yönetim Kurulu Üyesi, Pladis ve Godiva YK Başkanı Murat Ülker, Avrasya Bir Vakfı’nda
Avrasya Bir Vakfı, 2025 - 2026 Açılış Konferansı
Avrupa için rol model! Dünya basını yazdı: Türkiye, NATO'nun yükünü omuzluyor
Yunan akademisyenden canlı yayında Türkiye itirafı! 'Atina çıkmaza sürükleniyor, kapı değişti'
Yükleniyor
